Перайсьці да зьместу

Гартман

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
(Перанакіравана з «Эрдман»)
Hartman
Паходжаньне
Мова(-ы) германскія
Утворанае ад Hardt + Mann
Іншыя формы
Варыянт(ы) Гертман, Артман, Гердман, Эртман, Эрдман, Гіртман
Зьвязаныя імёны Manhardt
Зьвязаныя артыкулы
якія пачынаюцца з «Гартман»

Гартман (Артман), Гертман (Эртман, Гіртман), Гердман (Эрдман) — мужчынскае імя і вытворнае ад яго прозьвішча.

Гардман, Гартман, Гертман, Эрдман або Эртман (Hardman, Hartman, Hertman, Erdmann, Ertman) і Мангарт (Manhardt[1]) — імёны германскага паходжаньня[2][3][4][5]. Іменная аснова -гард- (-гарт-, -арт-) (імёны ліцьвінаў Бэйнарт, Ленарт, Мэйнарт; германскія імёны Beynart, Lenhardt, Meinhart) паходзіць ад гоцкага hardus 'моцны, цьвёрды'[6][7], а аснова -ман- (імёны ліцьвінаў Мангерд, Дзерман, Есьман; германскія імёны Mangerðr, Derman, Esmann) — ад гоцкага manna[8], германскага man 'чалавек'[9].

Этымалягічны слоўнік старапольскіх асабовых імёнаў, выдадзены Польскай акадэміяй навук, адзначае гістарычнае бытаваньне ў Польшчы германскага імя Hartman[10].

У Памор’і бытавалі прозьвішчы Hartmann[11] і Artmann[12].

У Прусіі бытавала імя Artman[13]. У 1625 годзе ў Каралявецкім унівэрсытэце навучаўся Johannes Hartman, Regiomontanus Borussus, у 1642 годзе — David Erdman, Mariaeburgensis Prussus, у 1647 годзе — Adamus Samuel Harttmannus, Thorunio Borussus… Paulus Hartmannus, Thorunensis Prussus[14].

Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: людеи въ Еишискомъ повете… а Лаврина Артмановича (16 верасьня 1510 году)[15]; людеи у Еишиском повете… а Лаврина Ертмановича (1522—1529 гады)[16]; Christophorus Hartmon, Lithuanus (1619 год)[17]; mała kamienica jej m. p. Hertmanowej[18], kamienica p. Hartmanowej[19] (1690 год); Jan Hertman, bojarzyn zachoży (1738 год)[20]; Joannes Hertman (1740 год)[21]; Simon Hertman (1742 год)[21]; Jakub Erdman (24 кастрычніка 1765 году)[22]; Apolinary Erdman (1791, 1793—1794 і 1796 гады)[23]; Piotr Hertman — radca miasta jego królewskiey mości Grodna (4 студзеня 1792 году)[24]; Anna Hirtman (1792 год)[25]; Judyta Artman (1800 год)[26].

У канцы XVIII ст. на гістарычнай Віцебшчыне адзначаўся шляхецкі род Эрдманаў[29].

Эрдманы — парафіяне касьцёла ў Асьвеі на 1812[30] і 1861[31] гады і касьцёла ў Себежы на 1861 год[32].

Эртманы (Ertman) і Эртмановічы (Ertmanowicz) — літоўскія шляхецкія роды зь Вільні[33].

Эрдманы гербу ўласнага — літоўскі шляхецкі род[34] з ваколіцаў Сьвянцянаў[35].

Эрдманы — літоўскі шляхецкі род з Троцкага павету[36].

Гартманы (Hartman) гербу ўласнага — літоўскі шляхецкі род[37].

Гердманы (Herdman) гербу Любіч — літоўскі шляхецкі род з Наваградзкага ваяводзтва[38].

Эртман (Ertman), Гартман (Hartman) і Гертман (Hertman) — прозьвішчы, зафіксаваныя ў XIX стагодзьдзі ў ваколіцах Сувалкаў[39].

Глядзіце таксама

[рэдагаваць | рэдагаваць код]
  1. Gottschald M. Deutsche Namenkunde: Unsere Familiennamen nach ihrer Entstehung und Bedeutung. — Berlin, 1971. S. 420.
  2. Förstemann E. W. Altdeutsches Namenbuch. Bd. 1: Personennamen. — Bonn, 1900. S. 755—756.
  3. Otterbjörk R. Svenska förnamn. — Svenska språknämnden, 1979.
  4. Hartman, Nordic Names
  5. Jones G. F. German-American Names. — Genealogical Publishing Com, 2006. P. 143.
  6. Kremer D. Die Germanischen Personennamen in Katalonien // Estudis romànics. Nr. 14, 1972. S. 61.
  7. Morlet M.-T. Les noms de personne sur le territoire de l’ancienne Gaule du VIe au XIIe siècle. T. I: Les noms issus du germanique continental et les créations gallo-germaniques. — Paris, 1971. P. 123.
  8. Morlet M.-T. Les noms de personne sur le territoire de l’ancienne Gaule du VIe au XIIe siècle. T. I: Les noms issus du germanique continental et les créations gallo-germaniques. — Paris, 1971. P. 167.
  9. Дайліда А. Пачаткі Вялікага княства Літоўскага: ад стварэння да Крэўскай уніі / Рэц. С. Тарасаў. — Менск, 2019. С. 23.
  10. Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych. T. 7: Suplement. Rozwiązanie licznych zagadek staropolskiej antroponimii. — Kraków, 2002. S. 249.
  11. HARTMANN, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  12. ARTMANN, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  13. Trautmann R. Die altpreußischen Personennamen. — Göttingen, 1925. S. 13.
  14. Die matrikel der Universität Königsberg i. Pr. Bd. 1: Die Immatrikulationen von 1544—1656. — Leipzig, 1910. S. 288, 433, 486, 493.
  15. Lietuvos Metrika. Knyga 8 (1499—1514). — Vilnius, 1995. P. 386.
  16. Lietuvos Metrika. Knyga 12 (1522—1529). — Vilnius, 2001. P. 392.
  17. Die matrikel der Universität Königsberg i. Pr. Bd. 1: Die Immatrikulationen von 1544—1656. — Leipzig, 1910. S. 239.
  18. Metryka Litewska. Rejestry podymnego Welkiego Ksiestwa. Województwo wileńskie 1690 r. — Warszawa, 1989. S. 35.
  19. Metryka Litewska. Rejestry podymnego Welkiego Ksiestwa. Województwo wileńskie 1690 r. — Warszawa, 1989. S. 64.
  20. Историко-юридические материалы, извлеченные из актовых книг губерний Витебской и Могилевской, хранящихся в Центральном архиве в Витебске. Вып. 27. — Витебск, 1898. С. 171.
  21. 1 2 Dacewicz L. Antroponimia Białegostoku w XVII—XVIII wieku. — Białystok, 2001. S. 127.
  22. Рыбчонак С. Попіс шляхты Аршанскага павета 30 верасня 1765 г. // Герольд Litherland. № 20, 2014. С. 120.
  23. Kłapkowski W. Konwent Dominikanów w Sejnach // Ateneum wileńskie. R. 13, z. 2. — Wilno, 1938. S. 160.
  24. Акты издаваемые Виленской археографической комиссией. Т. 13. — Вильна, 1886. С. 235.С. 257—258.
  25. Bolsie, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  26. Wiłkomierz, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  27. Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego: Spisy. T. 9. Województwo mścisławskie XVI—XVIII wiek. — Warszawa, 2019. S. 211.
  28. Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego: Spisy. T. 5. Ziemia połocka i województwo połockie XIV—XVIII wiek. — Warszawa, 2018. S. 90.
  29. Анішчанка Я. Шляхецкія ваколіцы ўсходнебеларускіх губерняў 1783—1785 і 1798—1799 // Годнасьць. № 1 (3), 1997. С. 22.
  30. Яўген Анішчанка, Освея. Костел. Список прихожан 1812 г.(недаступная спасылка), Архіў гісторыка Анішчанкі, 24 студзеня 2016 г.
  31. Яўген Анішчанка, Освея костел Дриссенского уезда, список прихожан в 1861 г., Архіў гісторыка Анішчанкі, 24 студзеня 2016 г.
  32. Яўген Анішчанка, Себеж костел 1861 г. список прихожан, Архіў гісторыка Анішчанкі, 24 студзеня 2016 г.
  33. Malewski Cz. Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. — Warszawa, 2016. S. 480.
  34. Эрдманы // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб.: 1904 Т. XLI. — С. 3.
  35. Malewski Cz. Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. — Warszawa, 2022. S. 76.
  36. Malewski Cz. Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. — Warszawa, 2022. S. 267.
  37. Ciechanowicz J. Rody rycerskie Wielkiego Księstwa Litewskiego. T. 6. — Rzeszów, 2006. S. 155.
  38. Polska encyklopedja szlachecka. T. 6. — Warszawa, 1936. S. 65.
  39. Professor Jerzy Wisniewski, List of the XIXth century Suvalki region family names, Suwalki Genealogical Society