Перайсьці да зьместу

Таўцігін

Дадаць спасылкі
Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Таўціґін
лац. Taŭcigin / Taŭcihin
Theudekin
Паходжаньне
Мова(-ы) германскія
Утворанае ад Deut + Genno
Deut + суфікс -кен (-ken)
Іншыя формы
Варыянт(ы) Таўткін, Талцігін, Таўдзікін, Таўдкін, Таўдгін, Таўгін, Тоўткінь, Таўген, Толкін
Вытворныя формы Даўгін
Зьвязаныя артыкулы
якія пачынаюцца з «Таўціґін»

Таўцігін (Таўткін, Талцігін), Таўдзікін (Таўдкін, Таўдгін) — мужчынскае імя і вытворнае ад яго прозьвішча Та́ўгін (Тоўткінь, Таўген).

Паходжаньне

[рэдагаваць | рэдагаваць код]

Тэўдэкін, Дэўтген або Дэўтыкін (Theudekin[1], Deutgen[2], Duethekin) — імя германскага паходжаньня[3]. Іменная аснова -тэўд- (-дэўт-, -тыд-) (імёны ліцьвінаў Таўдвід, Таўтывіл, Таўтгерд; германскія імёны Teutwidis, Theudowills, Teutgerdis) паходзіць ад гоцкага þiuda[4], германскага þeudo[5] 'род, народ'[6], а аснова -гін- (-ген-, -кін-) (імёны ліцьвінаў Гендрута, Кімунд, Менгін; германскія імёны Genedrudis, Ginmund, Mennigen) — ад гоцкага gin- 'пачатак'[7] (гоцкае *ginnan, германскае *gennan 'пачынаць'[8]). Апроч таго, у германскіх імёнах адзначаецца суфікс-пашыральнік -кін (-кен)[9]. Такім парадкам, імя Таўцігін азначае «зачатак роду»[10].

У Польшчы адзначаюцца прозьвішчы Таўгень (Tawgień), Таўкін (Tawkin, Taukin), Таўкіновіч (Tawkinowicz) і Тоўгін (Towgin)[11].

Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: Tawtegynnen dorfe (Паведамленьні аб літоўскіх дарогах)[12]; Wolochko Tawtiginonis (18 студзеня 1401 году)[13]; мещане берестейскии: <…> Мишко Товдикинович (26 чэрвеня 1466 году)[14]; бояринъ Ковенского повету, Петръ а Ян Товдикгиновичы (30 сакавіка 1495 году)[15]; на мещан берестеиских, на Сенка а на Яцка, а на Богданка Мишковичов Товтикгиновича (23 студзеня 1498 году)[16]; боярин слонимскии Сенько Толтикгиновичъ (1 лютага 1501 году)[17]; бояре ковенскии Юшко а Ян, а Петръ, а Якубъ Товтькгиновичи (11 траўня 1501 году)[18]; Jacobus Tavdgynovycz, Jusko, Michael et Martinus Tavdgynovyczy fratres… nos Jacobus, Jusko, Michael et Martinus Tavdgynoviczy (30 ліпеня 1501 году)[19][20]; Jacobus Tau(d)ginowicz, Jusko, Michael et Martinus Tawdginowiczy (20 траўня 1503 году)[21]; што в закупе была в Товъкгина (5 чэрвеня 1503 году)[22]; Marcin Biedmin Taudginowicz (11 сакавіка 1511 году)[23][24]; generosis et nobilibus viris… Andrea Thautgynowicz (30 красавіка 1521 году)[25]; Андреи Товтъгинович самъ. Миколаи Товткиновичъ сам[26], Якубъ Товтигинович[27], Юревая Товкгиновича… Петръ Товкгиновичъ[28], Олехно Товкгиновичъ… Петко Товкгиновичъ[29], Мартинъ Товкгиновичъ[30], Товткин Родивиловичъ[31], Анъдреи Товъкгиновичъ[32] (1528 год); на боярыню Троцкого повета Анъдреевую Товтъкгиновича Альжбету… небожчыка Анъдрея Товткгиновича (28 ліпеня 1541 году)[33]; боярина господаръского Яна Андреевича Товткгиновича… того Яна Товтыкгиновича (25 кастрычніка 1541 году)[34]; Ławryn Towgidynowicz z synmi, z bratem Grzegorzem… Hrehory Towdyginowicz (1554 год)[35]; боярину слонимскому Сен’ку Толтикгиновичу (20 ліпеня 1556 году)[36]; Павелъ Товткгиновичъ[37] (1567 год); его пни Галена Яновна Товкгиновна… пну Яну Андревичу Товкгину[38], пну Якубу Миколаевичу Товткгину[39] (5 лютага 1596 году); Я Крыштофъ Миколаевич Товкгин, земенин гдрьски повету Вилкомиръского (6 лютага 1596 году)[40]; пна Себестияна а пна Станислава Миколаевичов Товткгинов (7 лютага 1596 году)[41]; пна Жыкгимонта Томашевича Товткгина, пна Езофа Томашевича Товткгина (5 ліпеня 1596 году)[42]; Michał Tołkin (1712 год)[43]; Ewa Taukin (1798 год)[44]; Marianna Towgin (1801 год)[45]; Bonawenturum Tawgenowicz… Tawgenowiczowa (26 студзеня 1809 году)[46]; Krystyna Tałkin (1825 год)[47]; Wiktoria Towkin (1827 год)[48]; Antonina Tawdgin[49], Marcyanna Tawgin[50] (1838 год); Anastazja Towtgin (1846 год)[51].

Носьбіты

[рэдагаваць | рэдагаваць код]

Таўгіны гербаў Дрыя, Ляліва і Тапор — літоўскі шляхецкі род зь Віленскага і Лідзкага паветаў[58]. Прыдомкам Таўгін карыстаўся літоўскі шляхецкі род Бэрнатовічаў гербу Ляліва[59].

Чаховічы-Тоўгіны — літоўскі шляхецкі род[60].

У XVI ст. існавала «поле і ваколіца» Таўгінавічы (Товгиновичи) у Жамойцкім старостве[61].

На гістарычнай Лідчыне існуе вёска Таўзгіняны. Назву Таўкіні маюць вёскі на гістарычных Браслаўшчыне і Лідчыне.

Глядзіце таксама

[рэдагаваць | рэдагаваць код]

Крыніцы

[рэдагаваць | рэдагаваць код]
  1. ↑ Jungfer J. Magerit — Madrid // Revue hispanique. T. 18, Nr. 53, 1908. S. 22.
  2. ↑ Kapff R. Deutsche Vornamen: mit den von ihnen abstammenden Geschlechtsnamen sprachlich erläutert. — Nürtingen am Neckar, 1889. S. 81.
  3. ↑ Förstemann E. W. Altdeutsches Namenbuch. Bd. 1: Personennamen. — Bonn, 1900. S. 355, 1413.
  4. ↑ Kremer D. Die Germanischen Personennamen in Katalonien // Estudis romànics. Nr. 14, 1972. S. 209.
  5. ↑ Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych. T. 5: Nazwy osobowe pochodzenia niemieckiego. — Kraków, 1997. S. 34.
  6. ↑ Дайліда А. Пачаткі Вялікага княства Літоўскага: ад стварэння да Крэўскай уніі / Рэц. С. Тарасаў. — Менск, 2019. С. 19.
  7. ↑ Дайліда А. Пачаткі Вялікага княства Літоўскага: ад стварэння да Крэўскай уніі / Рэц. С. Тарасаў. — Менск, 2019. С. 17.
  8. ↑ G // Köbler G. Gotisches Wörterbuch. 4. Aufl, 2014.
  9. ↑ Förstemann E. W. Altdeutsches Namenbuch. Bd. 1: Personennamen. — Bonn, 1900. S. 356.
  10. ↑ Дайліда А. Пачаткі Вялікага княства Літоўскага: ад стварэння да Крэўскай уніі / Рэц. С. Тарасаў. — Менск, 2019. С. 22.
  11. ↑ Walkowiak J. B. Litewskie nazwiska Polaków: słownik etymologiczno-frekwencyjny. — Poznań, 2019. S. 328, 331.
  12. ↑ Scriptores rerum Prussicarum. Bd. 2. — Leipzig, 1863. S. 694.
  13. ↑ Akta unji Polski z Litwą, 1385—1791. — Kraków, 1932. S. 38.
  14. ↑ Archiwum książąt Lubartowiczów Sanguszków w Sławucie. T. 1, 1366—1506. — Lwów, 1887. S. 63.
  15. ↑ Lietuvos Metrika. Knyga 5 (1427—1506). — Vilnius, 2014. P. 67.
  16. ↑ Lietuvos Metrika. Knyga 5 (1427—1506). — Vilnius, 2014. P. 107.
  17. ↑ Lietuvos Metrika. Knyga 6 (1494—1506). — Vilnius, 2007. P. 356.
  18. ↑ Lietuvos Metrika. Knyga 6 (1494—1506). — Vilnius, 2007. P. 264.
  19. ↑ Kodeks dyplomatyczny katedry i diecezji Wilenskiej. T. 1, z. 3: 1501—1507. — Kraków, 1948. S. 609—610.
  20. ↑ Pergamentų katalogas. — Vilnius, 1980. P. 60.
  21. ↑ Kodeks dyplomatyczny katedry i diecezji Wilenskiej. T. 1, z. 3: 1501—1507. — Kraków, 1948. S. 644.
  22. ↑ Lietuvos Metrika. Knyga 5 (1427—1506). — Vilnius, 2014. P. 161.
  23. ↑ Lietuvos Metrika. Knyga 1 (1380—1584). — Vilnius, 1998. P. 103.
  24. ↑ Sinkevičiūtė D. Nežinomi Lietuvos Metrikos dvikamieniai asmenvardžiai su pirmaisiais apeliatyviniais dėmenimis // Baltistica. T. 53, Nr. 2 (2018). P. 315.
  25. ↑ Rowell S. C. Acta primae visitationis diocesis vilnensis anno domini 1522 peractae. Vilniaus Kapitulos Archyvo Liber IIb atkūrimas. — Vilnius, 2015. P. 210.
  26. ↑ Перапіс войска Вялікага княства Літоўскага 1528 года. Метрыка Вялікага княства Літоўскага. Кн. 523. — Менск, 2003. С. 71.
  27. ↑ Перапіс войска Вялікага княства Літоўскага 1528 года. Метрыка Вялікага княства Літоўскага. Кн. 523. — Менск, 2003. С. 72.
  28. ↑ Перапіс войска Вялікага княства Літоўскага 1528 года. Метрыка Вялікага княства Літоўскага. Кн. 523. — Менск, 2003. С. 74.
  29. ↑ Перапіс войска Вялікага княства Літоўскага 1528 года. Метрыка Вялікага княства Літоўскага. Кн. 523. — Менск, 2003. С. 77.
  30. ↑ Перапіс войска Вялікага княства Літоўскага 1528 года. Метрыка Вялікага княства Літоўскага. Кн. 523. — Менск, 2003. С. 85.
  31. ↑ Перапіс войска Вялікага княства Літоўскага 1528 года. Метрыка Вялікага княства Літоўскага. Кн. 523. — Менск, 2003. С. 86.
  32. ↑ Перапіс войска Вялікага княства Літоўскага 1528 года. Метрыка Вялікага княства Літоўскага. Кн. 523. — Менск, 2003. С. 101.
  33. ↑ Lietuvos Metrika. Knyga 225 (6) (1528—1547). — Vilnius, 1995. P. 197.
  34. ↑ Lietuvos Metrika. Knyga 27 (1541—1542). — Vilnius, 2016. P. 122.
  35. ↑ Karalius L. 1554 metų Balninkų dvaro valakų matavimo registras // Istorijos šaltinių tyrimai. T. 5, 2014. P. 256.
  36. ↑ Pergamentų katalogas. — Vilnius, 1980. P. 217.
  37. ↑ Литовская метрика. Отд. 1. Ч. 3. — Петроград, 1915. С. 737.
  38. ↑ Акты, издаваемые Виленской Комиссией для разбора древних актов. Т. 32. — Вильна, 1907. С. 153, 157.
  39. ↑ Акты, издаваемые Виленской Комиссией для разбора древних актов. Т. 32. — Вильна, 1907. С. 169.
  40. ↑ Акты, издаваемые Виленской Комиссией для разбора древних актов. Т. 32. — Вильна, 1907. С. 163.
  41. ↑ Акты, издаваемые Виленской Комиссией для разбора древних актов. Т. 32. — Вильна, 1907. С. 171.
  42. ↑ Акты, издаваемые Виленской Комиссией для разбора древних актов. Т. 32. — Вильна, 1907. С. 392.
  43. ↑ Indura, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  44. ↑ Brasław, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  45. ↑ Lida, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  46. ↑ T, Mosėdžio miestelio ir aplinkinių kaimų senųjų gyventojų romos katalikų bažnyčios santuokos metrikų nuorašai
  47. ↑ Opsa, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  48. ↑ Indura, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  49. ↑ Lida, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  50. ↑ Lida, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  51. ↑ Kielmy, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  52. ↑ Описание документов и бумаг, хранящихся в Московском архиве Министерства юстиции. Кн. 21. — М., 1915. С. 313.
  53. ↑ Mackavičius A. Žemaitijos valsčių surašymas 1537—1538 m. — Vilnius, 2003. P. 204.
  54. ↑ Опись документов Виленского центрального архива древних актовых книг. Вып. 5. ― Вильна, 1907. С. 209.
  55. ↑ Опись документов Виленского центрального архива древних актовых книг. Вып. 8. ― Вильна, 1912. С. 308.
  56. ↑ Таўкін Лявон Цімафеевіч (1886), Адкрыты спіс ахвяраў палітычных рэпрэсій у СССР
  57. ↑ Таўгін Пётр Васільевіч (1892), Адкрыты спіс ахвяраў палітычных рэпрэсій у СССР
  58. ↑ Malewski Cz. Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. — Warszawa, 2016. S. 206, 825.
  59. ↑ Stekert A. Przydomki polskie, litewskie i rusińskie. — Kraków, 1897. S. 123.
  60. ↑ Сьпіс шляхецкіх родаў, прозьвішчы якіх пачынаюцца на Т, Згуртаваньне беларускай шляхты
  61. ↑ Спрогис И. Я. Географический словарь древней Жомойтской земли XVI столетия. — Вильна, 1888. С. 310.
Атрымана з «https://be-tarask.wikipedia.org/w/index.php?title=Таўцігін&oldid=2668786»