Казлоўшчына

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Казлоўшчына
трансьліт. Kazloŭščyna
Краіна: Беларусь
Вобласьць: Гарадзенская
Раён: Зьдзецельскі
Сельсавет: Казлоўшчынскі
Насельніцтва: 1645 чал. (2018)[1]
Часавы пас: UTC+3
Тэлефонны код: +375 1563
Паштовы індэкс: 231482
Нумарны знак: 4
Геаграфічныя каардынаты: 53°19′15″ пн. ш. 25°17′30″ у. д. / 53.32083° пн. ш. 25.29167° у. д. / 53.32083; 25.29167Каардынаты: 53°19′15″ пн. ш. 25°17′30″ у. д. / 53.32083° пн. ш. 25.29167° у. д. / 53.32083; 25.29167
Казлоўшчына на мапе Беларусі ±
Казлоўшчына
Казлоўшчына
Казлоўшчына
Казлоўшчына
Казлоўшчына
Казлоўшчына
Commons-logo.svg Галерэя здымкаў у Вікісховішчы

Казло́ўшчына — мястэчка ў Беларусі, на рацэ Трыцаўцы. Цэнтар сельсавету Зьдзецельскага раёну Гарадзенскай вобласьці. Насельніцтва на 2018 год — 1645 чалавек[1]. Знаходзіцца за 20 км на поўдзень ад Зьдзецелу, за 30 км ад чыгуначнай станцыі Слонім (лінія Баранавічы — Ваўкавыск); на аўтамабільнай дарозе Слонім — Зьдзецел (М11, E11).

Казлоўшчына — даўняе мястэчка гістарычнай Слонімшчыны (частка Наваградчыны).

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вялікае Княства Літоўскае[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Упершыню Казлоўчына ўпамінаецца ў XVІІІ стагодзьдзі. Паселішча ўваходзіла ў склад Слонімскага павету Наваградзкага ваяводзтва.

На 1773 год у Казлоўшчыне існавала царква.

Пад уладай Расейскай імпэрыі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795) Казлоўчына апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі, у Слонімскім павеце[2] Гарадзенскай губэрні. У 2-й палове XІХ стагодзьдзя тут заснавалі сядзібу і парк.

Паводле вынікаў перапісу (1897) у Казлоўшчыне было 42 двары, 2 юдэйскія малітоўныя дамы, народная вучэльня, суконная фабрыка, млын, 11 крамаў і 2 шынкі. У Першую сусьветную вайну мястэчка занялі нямецкія войскі. У 1919—1920 гадах яно пераходзіла з рук у рукі ад бальшавікоў да польскага войска.

Найноўшы час[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Казлоўшчына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году ў адпаведнасьці з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР. Згодна з Рыскай мірнай дамовай (1921) Казлоўшчына апынулася ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, дзе стала цэнтрам гміны Слонімскага павету Наваградзкага ваяводзтва. У гэты час тут было 86 двароў.

У 1939 годзе Казлоўшчына ўвайшла ў БССР, дзе ў 1940 годзе стала цэнтрам Казлоўшчынскага (з 20 студзеня 1960 году ў складзе Зьдзецельскага, з 25 сьнежня 1962 году — Слонімскага[3], з 6 студзеня 1965 году — Зьдзецельскага[4]) раёну Баранавіцкай (з 8 студзеня 1954 году — Гарадзенскай) вобласьці[5]. 28 чэрвеня 1958 году паселішча атрымала афіцыйны статус пасёлку гарадзкога тыпу. У сувязі з гэтым Казлоўшчынскі сельсавет рэарганізаваны ў пасялковы савет[6]. З 31 студзеня 2014 году — цэнтар Казлоўшчынскага сельсавету[7].

У Другую сусьветную вайну з чэрвеня 1941 да 13 ліпеня 1944 году мястэчка знаходзілася пад нямецкай акупацыяй.

Насельніцтва[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Дэмаграфія[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • XIX стагодзьдзе: 1830 год — 49 муж., зь іх шляхты 3, духоўнага стану 1, мяшчанаў-хрысьціянаў і сялянаў 45[8]; 1897 год — 325 чал.
  • XX стагодзьдзе: 1921 год — 467 чал.[9]; 1994 год — 1,9 тыс. чал.[10]
  • XXI стагодзьдзе: 2006 год — 2,4 тыс. чал.[11]; 2008 год — 2,3 тыс. чал.; 2009 год — 1847 чал.[12] (перапіс); 2016 год — 1673 чал.[13]; 2017 год — 1656 чал.[14]; 2018 год — 1645 чал.[1]

Адукацыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

У Казлоўшчыне працуюць сярэдняя і музычная школы, дашкольная ўстанова.

Мэдыцына[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Мэдычнае абслугоўваньне насельніцтва ажыцьцяўляе местачковая лякарня.

Культура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Дзейнічаюць 3 бібліятэкі, дом культуры, дом дзіцячай і юнацкай творчасьці.

Эканоміка[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Прадпрыемствы дрэваапрацоўчай і харчовай прамысловасьці.

Турыстычная інфармацыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Славутасьці[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Сядзібна-паркавы комплекс (XIX ст.)
  • Царква Прачыстай Багародзіцы (пач. ХХ ст.)

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ а б в Численность населения на 1 января 2018 г. и среднегодовая численность населения за 2017 год по Республике Беларусь в разрезе областей, районов, городов и поселков городского типа(рас.) Нацыянальны статыстычны камітэт Рэспублікі Беларусь
  2. ^ Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Tom XV, cz. 2: Januszpol — Wola Justowska. — Warszawa, 1902. S. 150.
  3. ^ Об укрупнении сельских районов Республики Беларусь(рас.) / Указ Президиума Верховного Совета Белорусской ССР от 25 декабря 1962 г.
  4. ^ Об образовании новых районов Республики Беларусь(рас.) / Указ Президиума Верховного Совета Белорусской ССР от 6 января 1965 г.
  5. ^ Казлоўшчынскі сельсавет(рас.) // Фондавы каталёг дзяржаўных архіваў Рэспублікі Беларусь
  6. ^ Казлоўшчынскі пасялковы савет(рас.) // Фондавы каталёг дзяржаўных архіваў Рэспублікі Беларусь
  7. ^ «Об установлении административного центра Козловщинского сельсовета Дятловского района Гродненской области». Решение Дятловского районного Совета депутатов от 31 января 2014 г. № 163(рас.)
  8. ^ Соркіна І. Мястэчкі Беларусі... — Вільня, 2010. С. 414.
  9. ^ Шаблюк В. Казлоўшчына // ЭГБ. Т. 4. — Менск, 1997. С. 13.
  10. ^ Шаблюк В. Казлоўшчына // ЭГБ. Т. 4. — Менск, 1997. С. 12.
  11. ^ Туристская энциклопедия Беларуси. — Менск, 2007.
  12. ^ Перепись населения — 2009. Гродненская область(рас.) Нацыянальны статыстычны камітэт Рэспублікі Беларусь
  13. ^ Численность населения на 1 января 2016 г. и среднегодовая численность населения за 2015 год по Республике Беларусь в разрезе областей, районов, городов и поселков городского типа(рас.) Нацыянальны статыстычны камітэт Рэспублікі Беларусь
  14. ^ Численность населения на 1 января 2017 г. и среднегодовая численность населения за 2016 год по Республике Беларусь в разрезе областей, районов, городов и поселков городского типа(рас.) Нацыянальны статыстычны камітэт Рэспублікі Беларусь

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg Казлоўшчынасховішча мультымэдыйных матэрыялаў