Інстытут дастасоўнай фізыкі

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Інстытут дастасоўнай фізыкі

2019 год
Скарот ІДФ
Папярэднік лябараторыя фізычных праблемаў Фізыка-тэхнічнага інстытуту
Дзень утварэньня 15 кастрычніка 1963 (59 гадоў таму)
Від навуковая
Праўны стан установа
Задача распрацоўка неразбуральнага кантролю прамысловых вырабаў
Сядзіба Першамайскі раён, Акадэмічная вул., д. 16
Месцазнаходжаньне Менск
Каардынаты 53°54′48″ пн. ш. 27°36′19″ у. д. / 53.91333° пн. ш. 27.60528° у. д. / 53.91333; 27.60528Каардынаты: 53°54′48″ пн. ш. 27°36′19″ у. д. / 53.91333° пн. ш. 27.60528° у. д. / 53.91333; 27.60528
Дзейнічае ў месцах Беларусь
Сяброўства Міжнародны камітэт неразбуральнага кантролю (Аўстрыя)[1]
Службовыя мовы расейская
Кіраўнік Міхаіл Хейфец
Намесьнік па інавацыйнай працы Аляксандар Гаркун[2]
Навуковая сакратарка Марыя Асадчая
Асноўныя асобы Аляксандар Крэнь, Раман Шулякоўскі, Аляксей Баеў[3]
Галоўная ўправа «Навукова-практычны цэнтар матэрыялазнаўства»
Зьвязаныя службы прадпрыемствы «Ферыт» і «Элкерм»
Колькасьць работнікаў 100 (2022 год)[4]
Сеціва iaph.bas-net.by
Колішняя назва Аддзел фізыкі неразбуральнага кантролю (да студзеня 1980 г.)

Інстытут дастасоўнай фізыкі (ІДФ) — дасьледчая ўстанова Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (НАНБ), заснаваная ў кастрычніку 1963 году ў якасьці Аддзелу фізыкі неразбуральнага кантролю.

На 2022 год уваходзіў у склад Аддзяленьня фізыка-тэхнічных навук НАНБ і падпарадкоўваўся «Навукова-практычнаму цэнтру матэрыялазнаўства»[5]. Вырабляў прыборы неразбуральнага кантролю і тэхнічнай дыягностыкі. Аказваў паслугі вымярэньня фізыка-мэханічных і магнітных уласьцівасьцяў вырабаў, матэрыялаў і рэчываў. Набіраў у асьпірантуру і дактарантуру на 2 спэцыяльнасьці: 1) мэтады кантролю і дыягностыка і ў машынабудаваньні, 2) прыборы і мэтады кантролю прыроднага асяродзьдзя і рэчываў, матэрыялаў і вырабаў[6]. Прадстаўнікі Інстытуту ўзначальвалі Беларускую асацыяцыю неразбуральнага кантролю і тэхнічнай дыягностыкі, якая ўваходзіла ў Эўрапейскі саюз неразбуральнага кантролю (Бэльгія). Таксама Інстытут быў сябрам Міжнароднага камітэту неразбуральнага кантролю (Аўстрыя)[4].

Будова[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

На 2022 год Інстытут дастасоўнай[7] фізыкі ўлучаў канструктарска-тэхналягічны аддзел і 6 лябараторыяў: 1) мэталафізыкі, 2) радыётамаграфіі, 3) кантактна-дынамічных мэтадаў кантролю, 4) магнітных мэтадаў кантролю, 4) ультрагукавога і капілярнага кантролю, 5) фізыкі электрамагнітных стратаў, 6) вылічальнай дыягностыкі[6].

Вырабы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Уваход у Інстытут дастасоўнай фізыкі (2019 год)

На 2022 год Інстытут дастасоўнай фізыкі вырабляў такія перанасныя вымяральныя прылады для прамысловасьці, як цьвёрдамеры і склерамеры, структураскопы і дэфэктаскопы, магнітамеры і таўшчынямеры, а таксама мэханавымяральнікі і прылады выпрабаваньня.

Мінуўшчына[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

15 кастрычніка 1963 году Акадэмія навук Беларускай ССР стварыла Аддзел фізыкі неразбуральнага кантролю на аснове лябараторыі фізычных праблемаў Фізыка-тэхнічнага інстытуту. Яго заснавальнікам стаў фізык-магнітоляг Мікалай Акулаў. У студзені 1980 году Савет міністраў Беларускай ССР ухваліў Пастанову аб пераўтварэньні Аддзелу фізыкі неразбуральнага кантролю ў Інстытут дастасоўнай фізыкі[4].

На 1998 год у Інстытуце дастасоўнай фізыкі дзейнічалі: рады абароны кандыдацкіх і доктарскіх дысэртацыяў, асьпірантура і дактарантура, а таксама 13 лябараторыяў. Асноўнымі кірункамі навуковых дасьледаваньняў былі: стварэньне сродкаў неразбуральнага кантролю (НК) вырабаў і рэчыва, а таксама вытворчасьці для машынабудаваньня і энэргетыкі, фізыка-матычныя асновы вылічальнай дыягностыкі прадметаў і іх спалучэньняў са зьменлівай і разнаякай будовай. У Інстытуце распрацавалі: тэорыю нелінейнага дынамічнага перамагнічваньня і неаднароднага намагнічваньня; магнітныя і электрамагнітныя спосабы неразбуральнага кантролю; тэарэтычныя асновы капілярнага НК і акустычных спосабаў дэфэктаскапіі з выкарыстаньнем магнітнага поля; тэорыю сыстэмаў з выпадковай і зьменлівай будовай для дыягностыкі і кіраваньня дынамічнымі прадметамі; кіраваньне фізыка-мэханічнымі, магнітнымі і электрычнымі ўласьцівасьцямі шматслойных і неаднародных вырабаў і матэрыялаў. У 1994 годзе ў Токіё (Японія) выдалі працы ІДФ «Дасягненьні ў фізыцы электрамагнітнага неразбуральнага кантролю»[8].

Таблічка Інстытуту дастасоўнай фізыкі па-беларуску (2019 год)

У 2002 годзе Дзяржаўны камітэт па стандартызацыі Беларусі зацьвердзіў Загад аб стварэньні Тэхнічны камітэт стандартызацыі «Тэхнічная дыягностыкі і неразбуральны кантроль» на аснове ІДФ. Да 2022 году гэты Тэхкамітэт распрацаваў 10 стандартаў выкарыстаньня матэрыялаў і неразбуральнага кантролю, у тым ліку для ракетна-касьмічнай тэхнікі, а таксама рэкамэндацыі для звыш 100 стандартаў і тэхнічных кодэксаў практыкі (ТКП)[9]. У 2010 годзе заснавалі навуковы часопіс «Неразбуральны кантроль і дыгностыка»[10].

Кіраўнікі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Даведнік пра сяброўства(анг.) // Міжнародны камітэт неразбуральнага кантролю, 2022 г. Праверана 24 кастрычніка 2022 г.
  2. ^ Пра нас(рас.) // Інстытут дастасоўнай фізыкі, 2022 г. Праверана 24 кастрычніка 2022 г.
  3. ^ Рады інстытуту(рас.) // Інстытут дастасоўнай фізыкі, 2022 г. Праверана 24 кастрычніка 2022 г.
  4. ^ а б в г Гісторыя(рас.) // Інстытут дастасоўнай фізыкі, 2022 г. Праверана 24 кастрычніка 2022 г.
  5. ^ Аддзяленьне фізыка-тэхнічных навук // Нацыянальная акадэмія навук Беларусі, 2022 г. Праверана 24 кастрычніка 2022 г.
  6. ^ а б Арганізацыі Аддзяленьня фізыка-тэхнічных навук // Нацыянальная акадэмія навук Беларусі, 8 лістапада 2018 г. Архіўная копія ад 15 чэрвеня 2019 г. Праверана 24 кастрычніка 2022 г.
  7. ^ Зьміцер Саўка (2008) прикладной дастасоўны, ужытковы, стасоўны ◊ прикладная математика дастасоўная матэматыка ! не путать с бел. прыкладны = рус. примерный в разн. значениях Расейска-беларускі слоўнік дадатковай лексікі. Slounik.orgПраверана 24 кастрычніка 2022 г.
  8. ^ Пётар Прахарэнка. Інстытут прыкладной фізікі // Беларуская энцыкляпэдыя ў 18 тамах / гал.рэд. Генадзь Пашкоў. — Менск: Беларуская энцыкляпэдыя імя Петруся Броўкі, 1998. — Т. 7: Застаўка — Кантата. — С. 271. — 608 с. — 10 000 ас. — ISBN 985-11-0130-3
  9. ^ Тэхнічны камітэт стандартызацыі(рас.) // Інстытут дастасоўнай фізыкі, 2022 г. Праверана 24 кастрычніка 2022 г.
  10. ^ Часопіс «Неразбуральны кантроль і дыгностыка»(рас.) // Беларускі электронны цэнтар «Навука», 2022 г. Праверана 24 кастрычніка 2022 г.