Перайсьці да зьместу

Войшнар

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Wießner
Паходжаньне
Мова(-ы) германскія
Утворанае ад Weise + Noro
Woysch + Noro
Іншыя формы
Варыянт(ы) Вайснар, Вейшнар, Вэйшнэр, Вайшнар, Вашнар
Вытворныя формы Віснар
Зьвязаныя імёны Нарывойша
Зьвязаныя артыкулы
якія пачынаюцца з «Войшнар»

Войшнар (Вайснар, Вейшнар, Вэйшнэр, Вайшнар, Вашнар) — мужчынскае імя і вытворнае ад яго прозьвішча.

Вайснэр (Wießner[1], Weisner) — імя германскага паходжаньня[2]. Іменная аснова -войш- (-вайш-) (імёны ліцьвінаў Войшка, Вайшыла, Вайсар; германскія імёны Weiske, Weisel, Weiser) паходзіць ад гоцкага і бургундзкага waiþs 'паляваньне', гоцкага waiþja 'паляўнічы'[3] або ад асновы -віс- (-віз-, -веш-)[4][5] (пазьнейшай -вайс-[6]), а аснова -нар- (-нор-) (імёны ліцьвінаў Нарэла, Нарвід, Нарымунт; германскія імёны Narelo, Norvid, Normunt) — ад гоцкага nasjan 'захоўваць, ратаваць'[7], стараверхненямецкага -neri 'уратаваньне, утрыманьне'[8]. Такім парадкам, імя Войшнар азначае «захаваны на паляваньні»[9] (тое ж, што і імя Нарывойша).

У Памор’і адзначалася прозьвішча Weissner[10].

У Прусіі бытавала імя Вайснар: Waysnar (1340 год)[11]. У ваколіцах Русі (Прусія) адзначаліся прозьвішчы Waischnor[12] і Weischner[13]. Апроч таго, у Прусіі бытавала прозьвішча Weissner (Weisner)[14][15], у ваколіцах Мэмэлю — Weischner[16].

Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: Woysnar Werkolowycz[17], cum Woysnar Wylkolewicz[18], Voyssnar Vircoleuicz[19], Woyssnar Wylkolewicz[20] (2 кастрычніка 1413 году); Воишнару у Волковыску след а три чоловеки[21], Михаило Воишнаровичъ[22] (1440—1492 гады); Мишку Воишнаровичу шестнадцать чоловека… Мишку Воишнаровичу два чоловеки (9 лістапада 1449 году)[23]; ego nobilis Mathias Woysznarowicz (1486 год)[24]; ego Johannes nobilis Wosthnarowicz (4 верасьня 1487 году)[25]; ego nobilis Joannes Woschnarowycz (1489 год)[26]; Адам Войшнарович[27], Янко Воишнарович… Римъко Воишнаревичъ[28] (1528 год); Воишнар Миколаевич… Воишнар Семашкович… Воишнар Юревич (1538 год)[29]; Janko Wisnarow. (1558 год)[30]; Skomroch Woisnarowicz (1563 год)[31]; село Войшнаровичи… села Войшнаровичовъ (1554 год)[32]; Шыманъ Воишнаръ (1565 год)[33]; Симонъ Войшнаръ[34], з ыменья Войснарского[35] (1567 год); Simon Wosnarus, Lithuanus (1568 год)[36]; на име на Алекшею Войшнаровичу (16 траўня 1585 году)[37]; Геліяшу Войшнару сказаное, яко на потомку небожчика Симона Войшнара (25 верасьня 1594 году)[38]; паномъ Гелияшомъ и паномъ Дадибокгомъ Войшнарами… небощыка пана Адама Войшнара (5 лютага 1631 году)[39]; Dadzibog Woysznar (3 сьнежня 1635 году)[40]; sioła… Wojsznarowicze… w pow. slonimskim leżące (25 студзеня 1656 году)[41]; po zdrajcach Frycku Hannusie Wojszniarze (30 верасьня 1657 году)[42]; Casimirus Joannes Woysznarowicz (8 траўня 1661 году)[43]; Christoph Weisner (1667 год)[44]; bywszey Kasperowney Lampartowiczowey, a teraznieyszey Janowey Woysznarowiczowey (9 лістапада 1672 году)[45]; jejmp. Barbary Woysznarowiczówny Chełchowskiej[46], Domek Tomasza Wejsznera jeden[47] (1690 год); Weyszner (1692 год)[48]; Weyszner (1694—1697 гады)[49]; Wosznaryszki… Woysnarowszczyzna (1744 год)[50]; Jozef Wasznor (1784 год)[51]; Urszula Wajsznor (1819 год)[52]; Mikołaj Wasznar (1836 год)[53]; Michalina Wasznarowicz (1838 год)[54]; Wejsznar Joannes (1922 год)[55].

Вайснаровіч (Wojsnorowicz), Войшнар (Wojsznar) і Вайшнаровіч (Wojsznarowicz) — прозьвішчы, зафіксаваныя ў XIX стагодзьдзі ў ваколіцах Сувалкаў[58].

У 1589 годзе ўпамінаўся маёнтак Войшнаравічы ва Ўпіцкім павеце[59].

На гістарычнай Ашмяншчыне існуюць вёскі Вялікія Вайшнарышкі і Малыя Вайшнарышкі. На гістарычнай Меншчыне існуе вёска Ашнарава

Глядзіце таксама

[рэдагаваць | рэдагаваць код]
  1. Deutscher Familiennamenatlas. Bd. 4. — Berlin; Boston, 2013. S. 872—873.
  2. Gottschald M. Deutsche Namenkunde: Unsere Familiennamen nach ihrer Entstehung und Bedeutung. — Berlin, 1982. S. 522.
  3. Дайліда А. Пачаткі Вялікага княства Літоўскага: ад стварэння да Крэўскай уніі / Рэц. С. Тарасаў. — Менск, 2019. С. 17.
  4. Schmittlein R. Toponymes finnois et germaniques en Lituanie // Revue internationale d’onomastique. Nr. 2, 1948. P. 101, 102.
  5. Schmittlein R. Les noms d’eau de la Lituanie (suite) // Revue internationale d’onomastique. Nr. 3, 1964. P. 167.
  6. Gottschald M. Deutsche Namenkunde: Unsere Familiennamen nach ihrer Entstehung und Bedeutung. — Berlin, 2006. S. 522.
  7. Дайліда А. Пачаткі Вялікага княства Літоўскага: ад стварэння да Крэўскай уніі / Рэц. С. Тарасаў. — Менск, 2019. С. 18.
  8. Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych. T. 5: Nazwy osobowe pochodzenia niemieckiego. — Kraków, 1997. S. 187.
  9. Дайліда А. Пачаткі Вялікага княства Літоўскага: ад стварэння да Крэўскай уніі / Рэц. С. Тарасаў. — Менск, 2019. С. 21.
  10. WEISSNER, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  11. Trautmann R. Die altpreußischen Personennamen. — Göttingen, 1925. S. 114.
  12. WAISCHNOR, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  13. WEISCHNER, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  14. WEISSNER, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  15. WEISNER, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  16. WEISCHNER, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  17. Akta unji Polski z Litwą, 1385—1791. — Kraków, 1932. S. 52.
  18. Akta unji Polski z Litwą, 1385—1791. — Kraków, 1932. S. 54.
  19. Akta unji Polski z Litwą, 1385—1791. — Kraków, 1932. S. 57.
  20. Akta unji Polski z Litwą, 1385—1791. — Kraków, 1932. S. 70.
  21. Lietuvos Metrika. Knyga 3 (1440—1498). — Vilnius, 1998. P. 51.
  22. Lietuvos Metrika. Knyga 3 (1440—1498). — Vilnius, 1998. P. 53.
  23. Lietuvos Metrika. Knyga 3 (1440—1498). — Vilnius, 1998. P. 60.
  24. Kodeks dyplomatyczny katedry i diecezji Wilenskiej. T. 1, z. 2: 1468—1501. — Kraków, 1939. S. 416.
  25. Kodeks dyplomatyczny katedry i diecezji Wilenskiej. T. 1, z. 2: 1468—1501. — Kraków, 1939. S. 418.
  26. Kodeks dyplomatyczny katedry i diecezji Wilenskiej. T. 1, z. 2: 1468—1501. — Kraków, 1939. S. 428.
  27. Памятники истории Восточной Европы: Источники XV—XVII вв. Т. 6. Радзивилловские акты из собрания Российской национальной библиотеки: Первая половина XVI в. — Москва — Варшава, 2002. С. 48.
  28. Перапіс войска Вялікага княства Літоўскага 1528 года. Метрыка Вялікага княства Літоўскага. Кн. 523. — Менск, 2003. С. 165.
  29. Mackavičius A. Žemaitijos valsčių surašymas 1537—1538 m. — Vilnius, 2003. P. 31, 124, 200, 305, 320.
  30. Писцовая книга Гродненской экономии с прибавлениями, изданная Виленской Комиссией для разбора древних актов. Ч. 1. — Вильна, 1881. С. 540.
  31. Писцовая книга Гродненской экономии с прибавлениями, изданная Виленской Комиссией для разбора древних актов. Ч. 2. — Вильна, 1882. С. 396.
  32. Археографический сборник документов, относящихся к истории Северо-западной Руси. Т. 8. — Вильна, 1870. С. 37, 53.
  33. Popisy wojskowe pospolitego ruszenia Wielkiego Księstwa Litewskiego (1524—1566). — Białystok, 2018. S. 174.
  34. Литовская метрика. Отд. 1. Ч. 3. — Петроград, 1915. С. 581.
  35. Литовская метрика. Отд. 1. Ч. 3. — Петроград, 1915. С. 688.
  36. Die matrikel der Universität Königsberg i. Pr. Bd. 1: Die Immatrikulationen von 1544—1656. — Leipzig, 1910. S. 43.
  37. Акты издаваемые Виленской комиссией для разбора древних актов. Т. 26. — Вильна, 1899. С. 152.
  38. Акты издаваемые Виленской археографической комиссией. Т. 14. — Вильна, 1887. С. 507.
  39. Акты издаваемые Виленской археографической комиссией. Т. 18. — Вильна, 1891. С. 320.
  40. Радаман А., Галубовіч В., Вілімас Д. Земскія ўраднікі Менскага ваяводства ў другой палове XVI — першай палове XVII стст. // Commentarii polocenses historici = Полацкія гістарычныя запіскі. Т. 3 (2006). С. 68.
  41. Metryka Litewska. Księga wpisów Nr. 131. — Warszawa, 2001. S. 21.
  42. Metryka Litewska. Księga wpisów Nr. 131. — Warszawa, 2001. S. 34.
  43. Акты издаваемые Виленской археографической комиссией. Т. 10. — Вильна, 1879. С. 277.
  44. Christoph WEISNER, Verein für Computergenealogie e.V. (CompGen)
  45. Акты издаваемые Виленской археографической комиссией. Т. 9. — Вильна, 1878. С. 233.
  46. Metryka Litewska. Rejestry podymnego Welkiego Ksiestwa. Województwo połockie 1667 i 1690 r. — Warszawa, 2018. S. 100.
  47. Rejestry podymnego Welkiego Ksiestwa. Województwo wileńskie 1690 r. — Warszawa, 1989. S. 56.
  48. Sinkevičiūtė D., Račickaja V. Lietuvių dvikamienių vardų kilmės asmenvardžiai ir jų kamienų užrašymo ypatybės Vilniaus naujųjų miestiečių ir laiduotojų 1661—1795 metų sąraše // Archivum Lithuanicum. T. 16, 2014. P. 303.
  49. Maciejauskiene V. Lietuviu pavardziu susidarymas, XIII—XVIII a. — Vilnius, 1991. P. 239.
  50. Diecezja Wileńska, 1744, Pawet, 20 лютага 2011 г.
  51. Акты, издаваемые Виленской Комиссией для разбора древних актов. Т. 25. — Вильна, 1898. С. 529.
  52. Tawroginy, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  53. Białohruda, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  54. Holszany, Geneteka baza Polskiego Towarzystwa Genealogicznego
  55. Catalogus Ecclesiarum et Cleri Dioecesis Vilnensis pro Anno Domini 1922. — Vilnae, 1922. P. 122.
  56. Опись документов Виленского центрального архива древних актовых книг. Вып. 2. ― Вильна, 1903. С. 143.
  57. 1 2 Dunin Borkowski J., Dunin Wąsowicz M. Elektorowie królów Władysława IV, Michała Korybuta, Stanisława Leszczyńskiego i spis stronników Augusta III // Rocznik Polskiego Towarzystwa Heraldycznego we Lwowie. T. 1 (1908—1909). — Lwów, 1910. S. 259.
  58. Professor Jerzy Wisniewski, List of the XIXth century Suvalki region family names, Suwalki Genealogical Society
  59. Опись документов Виленского центрального архива древних актовых книг. Вып. 8. ― Вильна, 1912. С. 125.