Крыштап Хадкевіч

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Крыштап Хадкевіч
Крыштап Хадкевіч, XVII ст.
Крыштап Хадкевіч, XVII ст.
POL COA Chodkiewicz.svg
Герб «Хадкевіч» («Грыф зь мечам»)
Асабістыя зьвесткі
Нарадзіўся XVI стагодзьдзе
Памёр 3 кастрычніка 1652
Род Хадкевічы
Бацькі Геранім Хадкевіч
Ганны з Тарлаў
Жонка Альжбета з Кішкаў
Соф’я з Друцкіх-Горскіх
Дзеці ад 1-га шлюбу: Аляксандар Крыштап, Ян Казімер, Геранім Караль
Дзейнасьць вайсковец

Крыштап Хадкевіч (? — 3 кастрычніка 1652) — дзяржаўны і вайсковы дзяяч Вялікага Княства Літоўскага. Харунжы (1611—1623) і канюшы вялікі літоўскі (1623—1633), кашталян троцкі (1633—1636) і віленскі (1636—1642), ваявода віленскі (з 1642).

Быў старостам гарадзенскім, бабруйскім і крэўскім, дзяржаўцам беліцкім і вішнеўскім[1].

Біяграфія[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Паходжаньне і радавод[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Прадстаўнік магнацкага роду Хадкевічаў гербу ўласнага, сын Гераніма, кашталяна віленскага, і Ганны з Тарлаў.

Браў шлюб двойчы: у першы раз з Альжбетай Кішчанкай (дзеці — Аляксандар Крыштап, Ян Казімер, Геранім Караль), у другі — з Соф’яй з князёў Друцкіх-Горскіх Стравінскай (дзяцей не было).

Вайсковая кар’ера[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Удзельнічаў у войнах з Турэччынай, Швэцыяй, Масковіяй. У вайну са Швэцыяй браў удзел у аблозе Парнава, якая пачалася 28 лютага 1601 году, пад камандай ягонага кузэна Яна Караля Хадкевіча. У вайну Рэчы Паспалітай з Маскоўскай дзяржавай (1605—1618) камандаваў палком лісоўчыкаў (да 28 сакавіка 1617 году). У 1616 годзе ягоны полк авалодаў Курскам і іншымі местамі. Таксама браў удзел пераможнай Бітве пад Болхавам (1616).

П. Ляцкі «Сем герояў Хадкевічаў». Панэгірык з прысьвячэньнем К. Хадкевічу. Вільня, 1642

У 1648 годзе ў часе казацкіх хваляваньняў за ўласныя грошы ў 20 400 злотых выставіў пяхоту (грошы пасьля вярнуў сойм).

Палітычная дзейнасьць[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

У 1632 годзе браў удзел у элекцыйным сойме. Падтрымаў абраньне Яна Казімера (1648).

Займаў некалькі высокіх дзяржаўных пасадаў. Пяціразовы маршалак Трыбуналу Вялікага Княства Літоўскага: у 1635, 1639, 1643, 1647 і 1651 гадох.

Іншае[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Ад 1627 году ўдзельнічаў у спрэчцы за маёмасьць Супрасьлеўскага Дабравешчанскага манастыра, за што ў 1650 годзе атрымаў вымову ад караля.

3 жніўня 1636 году фундаваў у Наваградку кляштар дамініканаў на купленым за ўласныя грошы пляцы. Пазьней, па атрыманьні пасады кашталяна віленскага дадаў 10 тыс. злотых і забясьпечыў правізію ад той сумы.

У кляштары зьмяшчаўся партрэт фундатара, які напэўна, захаваўся да нашага часу. К. Хадкевіч адлюстроўваецца на ім пакаленна, павернуты ў тры чвэрці, у характэрным адзеньні XVII ст., з шабляй у ножнах. На полі выява ягонага гербу і зьвітку з надпісам на лаціне[2]:

« Высакародны Пан Крыштап Хадкевіч перш кашталян затым ваявода віленскі староста мазырскі і крэўскі заснаваў Наваградзкі канвэнт ордэна прапаведнікаў Рускай правінцыі Сьвятога Гіацынта року 1637… »

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]