Рагазіна (Аршанскі раён)

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Рагазіна
трансьліт. Rahazina
Былая назва: Рагозіна[1]
Краіна: Беларусь
Вобласьць: Віцебская
Раён: Аршанскі
Сельсавет: Задроўеўскі
Насельніцтва: 59 чал. (2010)
Часавы пас: UTC+3
Тэлефонны код: +375 216
Нумарны знак: 2
Геаграфічныя каардынаты: 54°35′38″ пн. ш. 30°10′19″ у. д. / 54.59389° пн. ш. 30.17194° у. д. / 54.59389; 30.17194Каардынаты: 54°35′38″ пн. ш. 30°10′19″ у. д. / 54.59389° пн. ш. 30.17194° у. д. / 54.59389; 30.17194
Рагазіна на мапе Беларусі ±
Рагазіна
Рагазіна
Рагазіна
Рагазіна
Рагазіна
Рагазіна

Ра́газіна[2] — вёска ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласьці. Знаходзіцца за 16 км на паўночны захад ад Воршы, за 6 км ад чыгуначнай станцыі Смаляны і за 2 км на паўночны ўсход ад аўтамагістралі Ворша — Лепель (Р15). Рагазіна ўваходзіць у склад Задроўеўскага сельсавету.

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вялікае Княства Літоўскае[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Першае ўпамінаньне 1537 год як сяло Сьцяпана Рагозіна.[1]

«Krokuva, 1537 06 25

Зоставене Ивановое Стецковича Мари Масковны и сыновь ее Богдана а Петра Стецковичов пры селцы Степана Рагозыном в Рошском повете, выслузе першого мужа ее Ивашка Черкаса, еи у вене записаном Жикгимонт.

Била намъ чоломь жона дворанина нашого Ивановая Стецковича Маря Масковна и зъ сынъми своими Богданомъ а Петромъ, Ивановичы Стецкевича, и поведила передъ нами, штожъ перво сего была она за двораниномъ нашымъ небожъчыкомъ Ивашъкомъ Черкасомъ, и которое сельцо онъ выслужылъ на брате нашомъ Александры, короли его м(и)л(о)сти, в повете Рошскомъ боярына князя Осемачина, которыи до Москвы втекъ, Степана Рагозино. И тотъ, мужъ ее оное сельцо записаль еи у вене ее, жоне своеи, на штожь и листъ свои еи далъ. Которыи жъ она листы брата нашого Александра, короля его м(и)л(о)сти, и тежъ> тотъ, листъ, записныи оного мужа своего перед нами покладала и била намъ чоломъ, абыхъмы пры томъ сельцы ее зоставили.

Ино мы, листу данины брата нашого и тежь оного лисъту записного огледавшы, з ласки нашое г(о)с(по)д(а)рьское, на ихъ чоломъбитье то вчынили, пры томъ сельцы Рагозиномъ, которое мужъ ее небожъчыкъ Черкасъ дергжалъ, ее самую и сыновъ ее Богдана а Петъра зоставуемъ. Нехаи они тое сельцо Рагозино на себе держать со всимъ, какь ся оное сельцо здавна в собе маеть, з людми, и з земълями пашьными и бортными, и зъ сеножатьми, и зъ гаими, з лесы, и зъ реками, и зъ бобъровыми гоны, и со всимъ с тымъ, якъ то мужъ ее небожчыкъ Черкасъ дергжалъ водълугь данины брата нашого Алексанъдра, короля его м(и)л(о)сти, и того листу записного перъшого мужа ее, небожъчыка Ивашъка Черкаса. И на то есмо имъ дали сес нашъ листъ з нашою печатью.

Писанъ в Кракове, под лет(о) Бож(его) нарож(енья) 1537 м(е)с(е)ца июн(я) 25 ден. индикта 10. Михаило, писар.»[3]

У XVII—XVIII стагодзьдзях маёнтак Рагазіна — маёмасьць шляхты.[4]

Пад уладай Расейскай імпэрыі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

У 1910 гаду сяляне валодалі 160 дзесяцінамі зямлі, уваходзілі ў Засяклянскае сялянскае таварыства й былі прыпісаны к Гразінскай Сьвята-Троіцкай царкве. Фальварку Рагазіна, уласнасьць Галькевіча, належала 157 дзесяцін зямлі.[5]


Насельніцтва[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • XXI стагодзьдзе: 2010 год — 59 чалавек
  • XX стагодзьдзе: 1910 год — сяло: 29 двароў, 100 мужчын, 98 жанчын; фальварак: 1 двор, 1 мужчына, 2 жанчыны; 1923 год — 216 чалавек; 1998 год — 84 чалавекі, 30 двароў; 1999 год — 78 чалавек;
  • XIX стагодзьдзе: 1857 год — 90 чалавек[6]; 1886 год — 113 чалавек, 18 двароў, школа;[7] 1897 год — 198 чалавек;

Славутасьці[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Гарадзішча. За 500 мэтраў на паўднёвы ўсход ад вёскі, ва ўрочышчы Гарадок. Авальная пляцоўка 60 на 80 мэтраў узвышаецца над навакольнай мясцовасьцю на 15—18 мэтраў.
  • Селішча. Каля гарадзішча.[8][9]

Страчаная спадчына[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

К царкве былі прыпісаны ў 1857 годзе — сёла: Рагазіна, Роскі Сялец; вёскі: Азярок, Баякоўшчына, Даўжаніцы, Драздова, Засеклі, Казлова, Камары, Пагосьцік, Панізоўе, Сялец, Хлусава, Шугалеява; фальварак Цеклінаў.[6]

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ а б Вялікі гістарычны атлас Беларусі. У 3 т. Т. 1 / [рэд. Л.У. Шклярэвіч]. — Мінск: Белкартаграфія, 2009. — 244, [3] с., іл. ISBN 978-985-508-060-3. С. 110 (Д-3), 230
  2. ^ Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Віцебская вобласць: нарматыўны даведнік / У. М. Генкін, І. Л. Капылоў, В. П. Лемцюгова; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2009. — 668 с. ISBN 978-985-458-192-7. (pdf) С. 71.
  3. ^ Lietuvos Metrika / Raimonda Ragaukiene, Darius Antanavičius. — Vilnius: Lietuvos istorijos instittutos, 2009. — Т. Knyga Nr. 20 (1536-1539). — С. 77, 78 № 35. — ISBN 978-9955-847-23-6 (20 knyga)
  4. ^ а б Вялікі гістарычны атлас Беларусі. У 4 т. Т. 2 / [рэд. Г.П. Ляхава, Ю.М. Несцяроўская, Т.М. Пракаповіч]. — Мінск: Белкартаграфія, 2013. — 347, [4] с., іл. ISBN 978-985-508-245-4. С. 84 (Д-3), 298
  5. ^ Списокъ населенныхъ местъ Могилевской губерніи. / Г. Пожаровъ. — Могилевъ губ. : Изданіе Могилевскаго Губернскаго Статистическаго Комитета, 1910. — С. 129 (№ 34), 130 (№ 123). — CXXV  250 с..
  6. ^ а б в Списки населенных мест Могилевской губ. по уездам, приходам, еврейским обществам со сведениями об их расположении и народонаселении [Дело] = РГИА. Ф. 1290. Оп.4. Д. 80. — Ленинград: Фонд Центрального статистического комитета МВД., 1857. — С. 379. — 613 с.
  7. ^ Волости и важнѣйшія селенія европейской Россіи.. — СанктПетербургъ: Центральный статистическій комитетъ, 1886. — Т. Выпускъ V. Габерніи Литовской и Бѣлоруской областей.. — С. 168 № 364. — 260 с.
  8. ^ Васілеўскі Д. З матэрыялаў да археалагічнай карты Аршанскай акругі. / Мікалай Азбукін // Наш край : часопіс. — Менск: Інстытут беларускай культуры, 1926. — № 6 — 7.
  9. ^ Сербаў І. Археалагічныя помнікі Дубровенскага раёна Аршанскай акругі / пад агул. рэд. // Запіскі аддзела гуманітарных навук Беларускай Акадэміі навук// Veröffentlichungen der Abteilung für Humanistische Wissenschaften.. — Менск: Выд-ва БАН, 1930. — В. Кн. 11. Працы археалагічнай камісіі.. — Т. 2.
  10. ^ А. М. Сементовскій, Архіепіскопъ Полотскій и Витебскій Василій . Списокъ церквей, монастырей и духовенства, бывшей греко-унитской Бѣлорусской епархіи, за 1839 годъ. / А. М. Сементовскій // Памятная книжка Витебской губернии на 1867 год. : даведнік. — Санктъ-Петербург: Издана Витебскимъ губернскимъ статистическимъ комитетомъ, 1867. — С. 131.

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]