Чахі (Гомельская вобласьць)

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Чахі
Першыя згадкі: 1686 год
Вобласьць: Гомельская
Раён: Хвойніцкі
Сельсавет: Стралічаўскі
Часавы пас: UTC+3
Геаграфічныя каардынаты: 51°47′19.4″ пн. ш. 30°2′48″ у. д. / 51.788722° пн. ш. 30.04667° у. д. / 51.788722; 30.04667Каардынаты: 51°47′19.4″ пн. ш. 30°2′48″ у. д. / 51.788722° пн. ш. 30.04667° у. д. / 51.788722; 30.04667
Чахі на мапе Беларусі
Чахі
Чахі
Чахі

Чахі́[1] — былая вёска ў Стралічаўскім сельсавеце Хвойніцкага раёну Гомельскай вобласьці.

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Хутар Чахі з чатырма дымамі ці не ўпершыню названы сярод паселішчаў Брагінскага маёнтку ваяводзіча бэлзскага Яна Аляксандра Канецпольскага, моцна пацярпелых зімой 1686/7 г. і пазней ад пастою рэестравых казакоў палкоўніка Войска Запарожскага Паўла Апостала Шчуроўскага.[2] У акце Оўруцкага гродскага суда ад 22 верасня 1715 г. сказана пра тое, як губарэвіцкія сяляне, узброеныя косамі, сякерамі і стрэльбамі, пасланыя панам маршалкам мазырскім Антоніем Аскеркам, папалілі стагі сена, праналежныя падданым пана войскага мельніцкага Аляксандра Антонія Бандынэлі, жыхарам вёсак Бабчын, Рудакоў і хутара Чахі.[3] Да 1733 г. Чахі належалі да часткі застаўнага маёнтку Брагін падкаморага дэрпцкага А. Бандынэлі.[4] Ад таго часу – у складзе маёнтку князя Міхала Сэрвацыя Вішнявецкага, бо той менавіта ў ардынансе 1733 г. упершыню падпісаўся як "hrabia... na Brahiniu".[5] У 1754 годзе з 10 двароў хутара Чахі Брагінскага маёнтку выплачваліся “do grodu” (Оўруцкага замку) 1 злоты, 17 грошаў, “na milicję” (на вайсковыя патрэбы павету і ваяводзтва) 6 зл., 8 гр.[6] У тым жа годзе маёнтак быў куплены ў пані Эльжбэты Замойскай, дачкі князя Міхала Сэрвацыя, панам войскім ашмянскім Францам Антоніем Ракіцкім.

Пасьля другога падзелу Рэчы Паспалітай у 1793 г. – у складзе Рэчыцкага павету Чарнігаўскага намесьніцтва, ад 1797 г. – Менскай губэрні Расейскай імперыі. У 1795 г. хутар Чахі разам з Бабчынам, Рудымі і Губарэвічамі належаў пану падстарасьце рэчыцкаму Ігнацыю Аскерку[7], які годам раней ажаніўся з паннай Ізабэлай Ракіцкай[8], дачкой папярэдняга ўладальніка добраў. На 1816 год Чахі ў складзе Рудакоўскага маёнтку паводле сямейнага пагадненьня дасталіся пану Ўладыславу, сыну Ігнацыя, Аскерку, пасля – яго старэйшаму сыну Генрыку. У 1850 г. 12 двароў, 86 жыхароў. У парэформенны пэрыяд Чахі – у Мікуліцкай воласьці Рэчыцкага павету Менскай губэрні. У 1879 г. вёска названа ў ліку паселішчаў, якія належалі да прыходу Крыжаўзьдзьвіжанскай царквы ў Бабчыне.[9] Пані Алена Ваньковіч (Аскерчанка) названая ўладальніцай Рудакоўскага маёнтку ў “Списке землевладельцев Минской губернии” 1889 и 1911 г. На 1909 год у Чахах 32 двары, 121 жыхар.[10]

На 1930 год 53 двары. У 1931 г. арганізаваны калгас. У гады Вялікай Айчыннай вайны на фронце загінулі 29 жыхароў вёскі. Паводле перапісу 1959 г. 217 жыхароў. У складзе калгасу "Кастрычнік" (цэнтр – сяло Бабчын).

21 верасьня 2010 году вёска ліквідаваная рашэньнем Хвойніцкага раённага Савету дэпутатаў[11].

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Гомельская вобласць: нарматыўны даведнік / Н. А. Багамольнікава і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2006. — 382 с. ISBN 985-458-131-4. (pdf)
  2. ^ Архив Юго-Западной России. Киев, 1868. Ч. III. Т. II. С. 155
  3. ^ АрхивЮЗР. 1871. Ч. 1. Т. 4. С. 379
  4. ^ Тарифи подимного податку, сеймикові лауди і люстрації Київського воєводства першої половини XVIII століття. – Біла Церква, 2015. С. 284
  5. ^ Акты, издаваемые Виленской археографической комиссией. – Вильна, 1870. Т. IV. Акты Бресцкого гродского суда. С. 485
  6. ^ Тариф подимного податку Київського воєводства 1754 року. — Біла Церква, 2015. С. 190
  7. ^ Петреченко І. Є. «Камеральное описание… Речицкой округи» 1796 р.: інформаційний потенціал пам’ятки // Днепровский паром. Природное единство и историко-культурное взаимодействие белорусско-украинского пограничья / Материалы международной конференции (26-27 апреля 2018 г., г. Гомель). — Минск, 2018. С. 71
  8. ^ НГАБ у Мінску. Ф. 937. Воп. 1. Спр. 60. А. 97
  9. ^ Описание церквей и приходов Минской епархии. VIII.Речицкий уезд. – Минск, 1879. С. 15
  10. ^ Список населённых мест Минской губернии. / Сост. В. С. Ярмолович. – Минск, 1909. С. 216
  11. ^ «Об упразднении сельских населенных пунктов Хойникского района». Решение Хойникского районного Совета депутатов от 21.09.2010 г. № 25(рас.)

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т.2, кн.2. Гомельская вобласць/С. В. Марцэлеў; Рэдкалегія: Г. П. Пашкоў (галоўны рэдактар) і інш. — Мн.: БелЭн, 2005. 520с.: іл. Тыраж 4000 экз. ISBN 985-11-0330-6 ISBN 985-11-0302-0
  • Бельскі С. В. З гісторыі ўладароў і маёнткаў Брагіншчыны XVI–XVIII стст. // Брагинщина в контексте истории белорусско-украинского пограничья: сборник научных статей / редкол. А.Д. Лебедев (отв. ред.) [и др.]. – Минск: Четыре четверти, 2018. С. 6, 23 – 27, 29