Мадэйра

Гэта артыкул пра архіпэляг у Атлянтычным акіяне. Калі вам патрэбны артыкул пра раку ў Лацінскай Амэрыцы, глядзіце артыкул Мадэйра (рака).

Мадэйра Região Autónoma da Madeira Аўтаномны рэгіён Мадэйра
Сьцяг Герб
Нацыянальны дэвіз: «Das ilhas, as mais belas e livres» (З усіх астравоў самы прыгожы і свабодны)
Афіцыйная мова	партугальская
Сталіца	Фуншал
Найбуйнейшы горад	Фуншал
Форма кіраваньня прэзыдэнт	аўтаномны рэгіён Албэрту Жардым
Плошча  • агульная	801 км²
Насельніцтва  • агульнае (2011)  • шчыльнасьць	267 785 308,5/км²
СУП  • агульны (2008)	Сьпіс краінаў паводле СУП €6,361 млрд
Валюта	Эўра (EUR)
Часавы пас  • улетку	WET (UTC0) WEST (UTC+1)
Дамэн верхняга ўзроўню	.pt
Тэлефонны код	+351 291

Мадэ́йра (па-партугальску: Madeira) — партугальскі востраў і архіпэляг, разьмешчаны ў паўночнай частцы Атлянтычнага акіяна. Зьяўляецца аўтаномным рэгіёнам Партугаліі.

Гісторыя

Востраў быў адкрыты яшчэ фінікійцамі, але ня быў заселены. Засяленьне пачалося пасьля партугальскіх экспэдыцыяў у 1418 і 1420 гадах. У гэтыя гады тут зьявіліся плянтацыі цукровага трысьнёгу.

З 1580 да 1640 году Мадэйра разам з усёй Партугаліяй уваходзіла ў склад Гішпаніі. У 1801 і з 1807 да 1814 году знаходзілася пад брытанскай уладай.

У 1922 годзе на Мадэйры правёў апошнія месяцы свайго жыцьця Карл I Габсбург — апошні кароль Аўстра-Вугоршчыны.

У 1976 годзе Мадэйра атрымала статус аўтаномнага рэгіёну.

Геаграфія

Архіпэляг мае вульканічнае паходжаньне, знаходзіцца недалёка ад паўночнага ўзьбярэжжа Афрыкі, на поўнач ад Канарскіх астравоў. Архіпэляг утрымлівае астравы Мадэйра (741 км²), Порта Санта (42,5 км²) і некалькі меншых астравоў. Агульная плошча складае 894 км².

Паверхня вострава зьяўляецца гарыстай. Самы высокі пункт на Мадэйры ёсьць Піку Руйву (1861 м).

На Мадэйры вырошчваюцца вінаград, цукровы трысьнёг, садавіна і гародніна. Разьвіцьцё атрымала і рыбная лоўля. Сусьветную вядомасьць атрымалі віна Мадэйры. Астравы зьяўляюцца вельмі прыцягальнымі для турыстаў.

Клімат трапічны, мяккі. Сярэдняя тэмпэратура вагаецца ад 16 °C да 22 °C. Паверхня астравоў пакрытая трапічнымі лясамі (трапічныя лясы Мадэйры ўнесеныя ў Сьпіс Сусьветнай спадчыны ЮНЭСКО).