Уроцлаў

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Уроцлаў
польск. Wrocław
Уроцлаў
Herb wroclaw.svg Wroclaw horizontal flag.svg
Герб Уроцлава Сьцяг Уроцлава
Першыя згадкі: 9 стагодзьдзе
Краіна: Польшча
Ваяводзтва: Ніжнесылескае
Прэзыдэнт места: Яцэк Сутрык
Плошча: 292,82 км²
Насельніцтва
колькасьць: 683 700 чал.
шчыльнасьць: 2334,88 чал./км²
Часавы пас: UTC+1
летні час: UTC+2
Тэлефонны код: +48 71
Паштовыя індэксы: ад 50-041 да 54-612
Нумарны знак: DW
Геаграфічныя каардынаты: 51°7′ пн. ш. 17°2′ у. д. / 51.117° пн. ш. 17.033° у. д. / 51.117; 17.033Каардынаты: 51°7′ пн. ш. 17°2′ у. д. / 51.117° пн. ш. 17.033° у. д. / 51.117; 17.033
Уроцлаў на мапе Польшчы
Уроцлаў
Уроцлаў
Уроцлаў
Commons-logo.svg Галерэя здымкаў у Вікісховішчы
http://www.wroclaw.pl/

Уроцлаў (па-польску: Wrocław, па-лацінску: Wratislavia ці Vratislavia, па-чэску: Vratislav, па-нямецку: Breslau) — сталіца Сылезіі, адзін з найбольшых (чацьверты па колькасьці насельніцтва) і найстарэйшых гарадоў Польшчы, разьмешчаны па абодвух берагах Одры, на нізіне Сылезіі.

На цяперашні момант Уроцлаў зьяўляецца сталіцай Ніжнесылескага ваяводзтва, горадам-паветам і сталіцай Уроцлаўскага гарадзкога павету, які складаецца з 9 навакольных гмінаў.

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Уроцлаў

Першы раз згадваецца ў 1000 годзе ў сувязі з закладаньнем біскупства, але славянскае паселішча на Тлумскай высьпе існавала паўтары стагодзьдзі раней. З канца X стагодзьдзя знаходзіўся пад панаваньнем Пястаў. У 1261 годзе атрымаў Магдэбурскае права, у 1335 годзе горад патрапіў пад уладу Чэскага каралеўства, пазьней (па кароткім часе пад акупацыяй Вугоршчыны) разам з Чэскім каралеўствам далучаны да Манархіі Габсбургаў. У 1741 з большасьцю тэрыторыі Сылезіі здабыты Прусіяй. Пасьля другой сусьветнай вайны Ўроцлаў паводле Патсдамскай канфэрэнцыі далучыўся да Польшчы.

Архітэктура і ўрбаністыка[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Уроцлаў па-за зруйнаваньнем 1940-х гадоў (70% будынкаў зьнішчана) захаваў шмат пабудоваў у арыгінальным стане, адрэстаўраваных, ці адбудаваных пасьля вайны. Да архітэктурных асаблівасьцяў належаць: гатычная Ратуша на Рынку, гатычныя касьцёлы: Уроцлаўская Архікатэдра, Сьвятога Крыжа, касьцёл Найвышэйшай дзевы Марыі на Пяску; аб’яднаньне галоўных будынкаў Унівэрсытэту Ўроцлаўскага ў стылі барока з заляй Леапальдына; нэагатычны будынак Цэнтральнага вакзалу; мадэрнісцкая Hala Ludowa (архітэктар — Макс Бэрг). Акрамя таго ў горадзе існуе больш за 8000 старажытных здабыткаў. Уроцлаў зьяўляецца найбольшым архітэктырным носьбітам Польшчы. Тыя гмахі прэзэнтуюць стылі ад барока, клясыцызму, гістарызму да мадэрнізму.

Славутасьці[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • выспы одранскія:
    • Купа Мяшчанская
    • Выспа Тумская (раней асобная выспа)
    • Выспа Пяску
    • Салодкая выспа
    • Вялікая выспа
  • Стары горад
    • Рынак
    • пляц Сольны
    • Новы Тарг
    • вуліца Сьвідніцка
  • Батанічны сад
  • Парк Шчытніцкі зь Японскім садам
  • Заапарк (створаны ў 1865 годзе — найбольшы ў Польшчы, каля 7100 жывёл)
  • Старыя жыдоўскія могілкі

Транспарт[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Праз Уроцлаў праходзяць трасы 261, 67, 40. Структура сеткі гарадзкіх дарог моцна арыентавана на цэнтар гораду, мае прамяністы выгляд. Да канца XX стагодзьдзя сума даўжынь усіх мастоў складала 2500 мэтраў. З 1980-х гадоў паступова будуецца колавая дарога вакол цэнтру. На сёньняшні дзень на тэрыторыі гораду адбываюцца велізарныя пабудовы новых трас, якія вызваляць увесь горад ад корак.

Гаспадарка[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

На ўроцлаўскіх прадпрыемствах вырабляюцца аўтобусы, вагоны, электратэхніка, хімічныя вырабы. Колькі год дынамічна разьвіваецца сэктар IT, таксама шмат замежных прадпрыемстваў (Siemens, LG (LG Philips + 6 podwykonawców + LG Electronics), Volvo, HP, QAD, Bombardier Transportation, Whirpool, 3M, Bosch, Wabco, Fagor etc.). Siemens, дарэчы, пераносіць свой інфармацыйны цэнтар ва Ўроцлаў. Вялікае фармацэўтычнае асяродзьдзе: US Pharmacia, Hasco-Lek, Galena, 3M, Labor, S-Lab, Herbapol.

Гарады-пабрацімы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Фатаздымкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Глядзіце таксама[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg Уроцлаўсховішча мультымэдыйных матэрыялаў