Гарыет Бічэр-Стоў

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Гарыет Бічэр-Стоў
Harriet Beecher Stowe
Гравюра, зробленая пры жыцьці пісьменьніцы
Гравюра, зробленая пры жыцьці пісьменьніцы
Асабістыя зьвесткі
Імя пры нараджэньні Гарыет Элізабэт Бічэр
Нарадзілася 14 чэрвеня 1811(1811-06-14)[1][2][3][4][5][6][7]
Лічфілд, Канэктыкут
Памерла 1 ліпеня 1896(1896-07-01)[1][2][3][4][5][7] (85 гадоў)
Гэтфард, Канэктыкут
Бацькі Ліман Бічэр[d][8][9][10][11]
Сужэнец Кэлвін Эліс Стоўв[d]
Літаратурная дзейнасьць
Род дзейнасьці пісьменьніца
Жанр раман, паданне[d] і апавяданьне
Мова амэрыканскі варыянт ангельскай мовы і ангельская мова[1]
Значныя творы «Хаціна дзядзькі Тома»
Узнагароды
Подпіс Appletons' Stowe Calvin Ellis - Harriet Beecher signature.png

Га́рыет Элі́забэт Бі́чэр-Стоў (па-ангельску: Harriet Elizabeth Beecher Stowe; 14 чэрвеня 1811, Лічфілд, Канэктыкут, ЗША — 1 ліпеня 1896, Гэтфард, Канэктыкут, ЗША) — амэрыканская пісьменьніца, аўтар раману «Хаціна дзядзькі Тома».

Жыцьцяпіс[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Гарыет Элізабэт нарадзілася ў сям’і вядомага багаслова і прапаведніка Лімана Бічэра. Малодшы брат Генры Ўорд Бічэр таксама стаў прапаведнікам. Выхоўвалася ў пурытанскай традыцыі і непрыняцьці рабства. Доўгі час будучая пісьменьніца была настаўніцай у заснаванай ейнай сястрой школе для дзяўчынак. У 1836 годзе выйшла замуж за Кельвіна Эліса Стоў, прафэсара багаслоўя ў Андавэры (Масачусэтс).

У сваіх літаратурных творах яна выступіла гарачай заступніцай жаночае адукацыі і зьнішчэньня рабаўладаньня. Самы вядомы раман Гарыет Бічэр-Стоў — «Хаціна дзядзькі Тома» (1852) — у першы ж год разышоўся ў Амэрыцы накладам 350 000, а агулам у 600 000 асобнікаў, вытрымаў 35 выданьняў у Ангельшчыне і быў перакладзены на 20 моваў. У адказ на праклёны і абвінавачаньні, якія пасыпаліся на Бічэр-Стоў за гэтую казань вызваленьня неграў з боку рабаўладальнікаў і іхніх паплечнікаў, яна выдала «Ключ» («Key to uncle Tom’s Cabin»), у якім яскрава засьведчыла, што сюжэт для раману ўзяты ёю наўпрост з жыцьця, часта нават да мізэрных падрабзянасьцяў.

Пісала таксама вершы, пераважна на рэлігійныя тэмы. У 1869 годзе надрукавала ў адным амэрыканскім часопісе артыкул «Сапраўдная гісторыя жыцьця жонкі Байрана», у якім узьвяла на вялікага паэта абвінавачаньне ў пералюбным сужыцьці са зводнай сястрой. Артыкул выклікаў усеагульнае абурэньне ў Амэрыцы і Эўропе, і хоць Бічэр-Стоў намагалася апраўдацца і пацьвердзіць абвінавачаньне новымі фактамі ў кнізе «Lady Byron vindicated» (Бостан, 1869), аднак ёй ніхто не паверыў, і ўся гэтая гісторыя можа быць патлумачаная толькі пурытанскай нецярплівасьцю асяродзьдзя, у якім Бічэр-Стоў жыла з часу свайго замужжа.

Хата ў Брансўіку (штат Мэн), дзе была напісаная «Хаціна дзядзькі Тома», знаходзіцца ў сьпісе найістотнейшых славутасьцяў ЗША.

Бібліяграфія[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ а б в г data.bnf.fr: плятформа адкрытых зьвестак — 2011.
  2. ^ а б в Encyclopædia Britannica
  3. ^ а б в SNAC
  4. ^ а б в Internet Broadway Database — 2000.
  5. ^ а б в International Music Score Library Project — 2006.
  6. ^ а б http://web.archive.org/web/20170323042012/http://jeugdliteratuur.org/auteurs/harriet-beecherstowe
  7. ^ а б в Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  8. ^ а б Blain V., Grundy I., Clements P. The Feminist Companion to Literature in English — С. 1036. — ISBN 978-0-300-04854-4
  9. ^ а б Бичер-Стоу, Гарриэт // Энциклопедический словарь / под ред. I. AndreevskiyСПб.: Брокгауз—Ефрон, 1891. — Т. IV. — С. 19.
  10. ^ а б Beecher, Lyman // 1911 Encyclopædia Britannica — 11 — New York City: 1911. — Vol. 3. — P. 640.
  11. ^ а б Stowe, Harriet Elizabeth Beecher // 1911 Encyclopædia Britannica — 11 — New York City: 1911.

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg Гарыет Бічэр-Стоўсховішча мультымэдыйных матэрыялаў