Д’ёр
| Д’ёр вуг. Győr | |||||
| Населены пункт | |||||
 Варашхаза | |||||
| |||||
| Краіна | Вугоршчына | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Вобласьць | Заходне-Задунайскі край | ||||
| Мэд’е | Д’ёр-Мошан-Шопран | ||||
| Яраш | Д’ёр | ||||
| Першыя згадкі | 1009 | ||||
| Кіраўніцтва і ўлада | |||||
| Прэзыдэнт места | Чаба Андраш Дэжы[d][1] | ||||
| Геаграфія | |||||
| Плошча | 174,62 км² | ||||
| Вышыня НУМ | 108 м | ||||
| Часавы пас | |||||
| Каардынаты | 47°41′02″ пн. ш. 17°38′06″ з. д.HGЯO | ||||
| Насельніцтва | |||||
| Колькасьць | ▲ 129 568 чал. (2016) | ||||
| Колькасьць насельніцтва аглямэрацыі | 227704 | ||||
| Афіцыйная мова | вугорская мова | ||||
| Лічбавыя ідэнтыфікатары | |||||
| Тэлефонны код | +36 96 | ||||
| Паштовыя індэксы | 9000–9030 | ||||
| Сайт | gyor.hu | ||||
| Д’ёр на мапе Вугоршчыны   Д’ёр | |||||
Д’ёр (па-вугорску: 
Győr , па-славацку: Ráb) — места на паўночным захадзе Вугоршчыны, адміністрацыйны цэнтар мэд’е Д’ёр-Мошан-Шопран і Заходне-Задунайскага краю. Места знаходзіцца на палове пуці паміж Будапэштам і Венаю, на кропе ўпадзеньня ракі Рабы ў Дунай. Д’ёр — шостае паводле велічыні места Вугоршчыны: насельніцтва на 2016 год — 129 568 чалавек, плошча — 174,62 км².
Гаспадарка
[рэдагаваць | рэдагаваць код]У Д’ёры месьціўся аўтазавод «Аўдзі Вугоршчыны», які ў 2023 годзе стаў найбольшым прадпрыемствам Вугоршчыны і найбольшым вытворцам рухавікоў у сьвеце.
Мінуўшчына
[рэдагаваць | рэдагаваць код]Тэрыторыя ўздоўж Дунаю была населеная яшчэ з даўніх часоў. Першае вялікае паселішча, заснаванае кельтамі, датаванае V стагодзьдзем да н. э. Яны назвалі места Ара Бона (бел. Добры алтар), і гэтая назва існавала да VIII стагодзьдзя, а ў скарочанай форме і дагэтуль выкарыстоўваецца як назва Д’ёру ў нямецкай (Raab) і славацкай (Ráb) мовах.
У I стагодзьдзі да н. э. сюды прыйшлі рымскія гандляры. Каля 10 н. э. паўночная частка заходняй Вугоршчыны была занятая рымскімі жаўнерамі і атрымала назоў Панонія. У IV стагодзьдзі з-за наездаў усходніх плямёнаў рымляне пакінулі тэрыторыю, аднак места працягнула існаваньне.
У 1896 годзе заснавалі аўтамабільны завод «Раба».
Славутасьці
[рэдагаваць | рэдагаваць код]Старое места Д’ёру — Капталанскі пагорак — знаходзіцца на зьліцьці трох рэк: Дунаю, Рабы і Рабкі. Рэзыдэнцыя Д’ёрскага біскупа лёгка пазнавальная па недабудаванай вежы. Найстарэйшыя будынкі места — жылая вежа XIII стагодзьдзя і гатычная капліца XV стагодзьдзя.
Сярод іншых славутасьцяў:
- Гарадзкая ратуша
- Базыліка
- Царква кармэлітаў
- Царква Бэнэдыктынскага ордэна імя Сьв. Ігнація Ляёлі
- Музэй рымскай археалёгіі
Вонкавыя спасылкі
[рэдагаваць | рэдагаваць код]- Афіцыйны сайт места (вуг.)
- Энцыкляпэдыя, у тым ліку Вугоршчыны (рас.)
| ||||||||||||||||
