Царква Нараджэньня Божай Маці (Лыскаў)

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Славутасьць
Царква Нараджэньня Божай Маці
Агульны выгляд
Агульны выгляд
Краіна Беларусь
вёска Лыскаў
Каардынаты 52°51′13″ пн. ш. 24°36′55″ у. д. / 52.85361° пн. ш. 24.61528° у. д. / 52.85361; 24.61528Каардынаты: 52°51′13″ пн. ш. 24°36′55″ у. д. / 52.85361° пн. ш. 24.61528° у. д. / 52.85361; 24.61528
Канфэсія праваслаўе
Эпархія Берасьцейская 
Тып будынка царква
Архітэктурны стыль «закапанскі»
Аўтар праекту Станіслаў Пятроўскі
Дата заснаваньня 1933
Будаўніцтва 19301933 гады
Апошні плябан Аляксандар Багдановіч[1]
Статус ахоўваецца дзяржавай
Стан дзейная
Царква Нараджэньня Божай Маці на мапе Беларусі
Царква Нараджэньня Божай Маці
Царква Нараджэньня Божай Маці
Царква Нараджэньня Божай Маці
Commons-logo.svg Царква Нараджэньня Божай Маці на Вікісховішчы

Царква́ Нараджэ́ньня Бо́жай Ма́ці — праваслаўная царква ў Лыскаве Берасьцейскае япархіі, збудаваная ў 1933 року. Помнік народнага дойлідзтва ў «закапанскім» стылі.

Мінуўшчына[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Царква Покрыва Найсьвяцейшае Багародзіцы, разабраная расейскімі ўладамі ў 1892—1893

Пад 1859 рокам згадваецца лыскаўская праваслаўная царква, збудаваная ў 1725 року. У 1892—1893 роках яна была разабраная з прычыны састарэласьці і адсутнасьці сродкаў для рамонту, а царкоўны рыштунак перанесены ў былы рыма-каталіцкі касьцёл, які ў 1880 року выгарэў пасьля ўдару маланкі. Гэты касьцёл быў адноўлены ў 80-я, аднак ужо як праваслаўная царква. 11 сьнежня 1886 року яна была асьвечаная ў імя нараджэньня Найсьвяцейшае Багародзіцы.

За часам Першай сусьветнай вайны немцы выкарыстоўвалі царкву сьпярша як шпіталь, а пасьля — як склад зерня. У 1921, за палякамі, царква была разабраная. Да 1933 року набажэнствы ладзіліся ў капліцы на могілках.

У 1925 у Лыскаў быў прызначаны новы праваслаўны сьвятар Пётар Радкевіч, які дабіўся ва ўладаў дазволу на пабудову новае царквы на старым месцы. Узьвядзеньне адбывалася ў 1930—1933 роках праваслаўнымі жыхарамі паводле праекту Станіслава Пятроўскага зь Беластоку. Пабудова каштавала 40 тысячаў злотых, стыль характарызуецца як «закапанскі»[2] або «бяшчадзкі»[3][a].

8 кастрычніка 1933 року царква была асьвечаная архіяпіскапам Гарадзенскім і Наваградзкім Алексіем (Грамадзкім). На цырымоніі прысутнічалі намесьнік ваўкавыскага старосты, уладальнік маёнтку Адамкова Быхавец, мясцовыя грамадзкія дзеячы. Іканастас быў узяты са старога каменнага храму, разабранага ў 1921 року за палякамі.

Архітэктура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Царква — помнік народнага драўлянага дойлідзтва, пабудаваная пад уплывам храмавай архітэктуры Закарпацьця і стылю мадэрн.

Даўжыня будынку — 21 мэтар, шырыня — 12 м, вышыня — 22 м. Царква пабудаваная з сасновага брусу.

Кампазыцыя крыжова-купальная. На захадзе да асноўнага кубападобнага аб’ёму прымыкае трохярусная званіца, на ўсходзе — простакутная апсыда з бакавымі рызьніцамі. Асноўны зруб накрыты чатырохскатным дахам, на якім васьмігранны сьветлавы барабан з купалам-цыбулінай, завершаным ліхтаром з макаўкай.

Пірамідальная чацьвярыковая званіца таксама завершаная купалам-цыбулінай. Асноўныя праёмы ромбападобныя ў барабане і стрэлападобныя ў асноўным аб’ёме.

Настаяцелі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Пётар Радкевіч (1925 — ?)
  • Антон Юшко (1949—1972)[4]
  • Аляксандар Багдановіч (цяпер)[5]

Крыніцы і заўвагі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ «Брестская епархия». Пружанское благочиние(рас.) Православие.By Праверана 12 ліпеня 2012 г.
  2. ^ Па паўднёвай Ваўкавышчыне Вандроўкі. ГА «Беларускае дабраахвотнае таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры» (2 красавіка 2011). Праверана 12 ліпеня 2012 г.
  3. ^ Witold Karpyza. Łysków // Ziemia Wołkowyska. — Lębork: 2005 Т. 2.
  4. ^ Нізкі паклон табе, таварыш бацюшка!(рас.) Навіны. Раённыя будні (21 чэрвеня 2016). Праверана 21 чэрвеня 2016 г.
  5. ^ Пружанское благочиние(рас.) Официальный сайт Брестской епархии Праверана 21 чэрвеня 2016 г.
Histvalue sign export.svg Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гісторыка-культурных каштоўнасьцяў Рэспублікі Беларусь, шыфр  113Г000623
  1. ^ У дадзеным выпадку вядзецца пра невялічкія драўляныя цэрквы, пакрытыя драўлянымі цёсанымі пліткамі.

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]