Галілео Галілей

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Галілео Галілей
Galileo by leoni.jpg
Нарадзіўся 15 лютага 1564[1][2]
Піза, Таскана, Італія[2][3]
Памёр 8 студзеня 1642(1642-01-08)[1][4][5][6][7] (77 гадоў)
Арчэтры[d], Італія[8][3]
Навуковая сфэра фізыка, матэматыка, астраномія і філязофія
Месца працы Падуанскі ўнівэрсытэт[4]
Пізанскі ўнівэрсытэт[4]
Альма-матэр Пізанскі ўнівэрсытэт[4]
Навуковая ступень прафэсар
Навуковы кіраўнік Асціліа Рычы[d][9]
Вучні Mario Guiducci[d] і Вінчэнца Вівіяні[d]
Вядомы як пачынальнік экспэрымэнтальнай фізыкі
Аўтограф Galileo Galilei Signature 2.svg

Галілео Галілей (15 лютага 1564 — 8 студзеня 1642) — італьянскі фізык, матэматык, астраном і філёзаф, імя якога шчыльна зьвязанае з навуковай рэвалюцыяй. Сярод ягоных дасягненьняў выдзяляюць сыстэматычнае вывучэньне паскоранага руху, паляпшэньне тэлескопу, шэраг астранамічных назіраньняў. Адным зь першых выкарыстаў тэлескоп для назіраньня за нябеснымі аб’ектамі, назіраў чатыры найвялікшыя спадарожнікі Юпітэра (Іо, Каліста, Ганімэд ды Эўропу, якія цяпер завуцца галілеевымі ў ягоны гонар. Шырока падтрымліваў вучэньне Капэрніка. Заснаваныя на экспэрымэнце працы Галілея распачалі адыход ад абстрактнага падыходу Арыстотэля. Галілея клічуць «бацькам сучаснай астраноміі», гэтаксама як і «бацькам сучаснай фізыкі», і «бацькам сучаснай навукі» ўвогуле. Ягоная фармулёўка паняцьця інэрцыі, закону вольнага падзеньня целаў і парабалічныя траекторыі распачалі фундамэнтальную зьмену ў вывучэньні руху[10].

Рух раўнамерна паскораных целаў, які вывучаўся Галілеем у межах кінэматыкі, цяпер уваходзіць у праграму сярэдняй школы.

Сваякі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Брат Мікелянджэла Галілей працаваў кампазытарам і лютністам у Радзівілаў. Вінчэнца, сын Мікелянджэла, працаваў кампазытарам і лютністам пры двары Тышкевічаў[11].

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ а б Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Бэрлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118537229 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. ^ а б в http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Galileo.html
  3. ^ а б в г Галилей Галилео // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  4. ^ а б в г Berry A. A Short History of Astronomy John Murray, 1898.
  5. ^ data.bnf.fr: плятформа адкрытых зьвестак — 2011.
  6. ^ MacTutor History of Mathematics archive
  7. ^ SNAC
  8. ^ а б http://www.encyclopedia.com/topic/Galileo.aspx
  9. ^ Mathematics Genealogy Project — 1997.
  10. ^ Albert Van Helden. Galileo(анг.) Britannica.com
  11. ^ Ларыса Цімошык. Галілей ведаў пра Беларусь тое, што мы адкрываем наноў // Зьвязда : Газэта. — 27 верасьня 2007. — № 183 (26295). — С. 5. — ISSN 1990-763x.

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg Галілео Галілейсховішча мультымэдыйных матэрыялаў