Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа (Магілёў)

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Помнік сакральнай архітэктуры
Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа
Узьвіжанская царква (налева). Аўтэнтычны выгляд
Узьвіжанская царква (налева). Аўтэнтычны выгляд
Краіна Беларусь
Места Магілёў
Каардынаты 53°53′46″ пн. ш. 30°19′29″ у. д. / 53.89611° пн. ш. 30.32472° у. д. / 53.89611; 30.32472Каардынаты: 53°53′46″ пн. ш. 30°19′29″ у. д. / 53.89611° пн. ш. 30.32472° у. д. / 53.89611; 30.32472
Эпархія Магілёўская і Мсціслаўская епархія[d] 
Архітэктурны стыль барокавая архітэктура[d], Псэўдарускі стыль і барока
Статус Дзяржаўны сьпіс гісторыка-культурных каштоўнасьцяў Рэспублікі Беларусь
Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа на мапе Беларусі
Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа
Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа
Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа
Commons-logo.svg Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа на Вікісховішчы

Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа — помнік архітэктуры XVII—XIX стагодзьдзяў у Магілёве. Знаходзіцца на правым беразе ракі Дубравенкі, каля Быхаўскага Рынку, на гістарычнай Глебабарысаўскай вуліцы[a]. Дзейнічае. Твор архітэктуры барока і клясыцызму, які пацярпеў ад маскоўскай перабудовы. Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гістарычна-культурных каштоўнасьцяў Беларусі.

Утварае адзіны комплекс з царквой-мураўёўкай Сьвятых Барыса і Глеба.

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Царква па маскоўскай перабудове

Будынак узьвялі ў XVII ст. як жылы дом[1]. У пачатку XIX ст. яго перабудавалі пад царкву.

У 2-й палове XIX ст. улады Расейскай імпэрыі перабудавалі царкву ў маскоўскім стылі.

Архітэктура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Помнік архітэктуры барока і клясыцызму. Першапачаткова гэта быў 1-павярховы квадратны ў пляне будынак, падзелены сьцяной на 2 рознавялікія памяшканьні. Меў рысы дэкору, уласьцівыя XVII ст.: атынкаваныя фасады дэкараваў расьлінны арнамэнт, які нагадваў беларускія матывы, паўднёвую сьцяну ўпрыгожвалі фрэскі, пэрымэнтар будынка апярэзваўся шырокім карнізам. У пачатку XIX ст. палову ўсходняй сьцяны перарабілі ў 3-гранную апсыду, да заходняй сьцяны прыбудавалі 2-ярусную званіцу з шатровым дахам і купалам складай формы, першы ярус яе мае выгляд тамбуру, у другім разьмяшчаюцца званы. На вільчыку паставілі вялікі купал.

У 2-й палове XIX ст. вялікі купал замянілі на драўляны барабан (васьмярык на чацьверыку) з купалам-цыбулінай, над званіцай таксама паставілі купал-цыбуліну над высокім шатровым дахам.

Галерэя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Гістарычныя здымкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Заўвагі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Цяперашні афіцыйны адрас — завулак Брусава

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Лаўрэцкі Г. Магілёўскія Барысаглебскія цэрквы // Архітэктура Беларусі. Энцыкл. — Менск, 1993. С. 291.

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Архітэктура Беларусі: Энцыклапедычны даведнік. — Менск: Беларус. энцыкл., 1993. — 620 с.: іл. ISBN 5-85700-078-5.
  • Кулагін А. Праваслаўныя храмы Беларусі: Энцыкл. даведнік. — Менск: Беларуская Энцыкляпэдыя, 2007.— 653 с.: іл. ISBN 978-985-11-0389-4.

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Histvalue sign export.svg Аб’ект Дзяржаўнага сьпісу гісторыка-культурных каштоўнасьцяў Рэспублікі Беларусь, шыфр  512Г000011

Commons-logo.svg Царква Ўзьвіжаньня Сьвятога Крыжа (Магілёў)сховішча мультымэдыйных матэрыялаў