Царква Сьвятога Спаса (Зьдзецел)
| Помнік сакральнай архітэктуры | |
Царква Сьвятога Спаса | |
.jpg) Спаская царква, аўтэнтычны выгляд | |
| Краіна | Беларусь |
| Места | Зьдзецел |
| Каардынаты | 52°37′51,50″ пн. ш. 25°23′53,60″ у. д.HGЯO |
| Канфэсія | Беларуская праваслаўная царква |
| Эпархія | Наваградзкая япархія[d] |
| Архітэктурны стыль | псэўдарускі стыль[d] |
Царква Сьвятога Спаса на мапе Беларусі   Царква Сьвятога Спаса | |
 Царква Сьвятога Спаса на Вікісховішчы | |
Царква Сьвятога Спаса[a] — помнік архітэктуры XVIII стагодзьдзя ў Зьдзецеле. Знаходзіцца ў цэнтры места, на гістарычнай Слонімскай вуліцы[b]. Пры пабудове была ў юрысдыкцыі Сьвятога Пасаду, цяпер — у валоданьні Маскоўскага патрыярхату. Твор традыцыйнай беларускай драўлянай архітэктуры.
Гісторыя
[рэдагаваць | рэдагаваць код]Вялікае Княства Літоўскае
[рэдагаваць | рэдагаваць код]Першую драўляную царкву ў Зьдзецеле збудавалі ў 1508 годзе з фундацыі князя Канстантына Астроскага. У XVIII ст. на яе месцы паставілі новую драўляную царкву.
Пад уладай Расейскай імпэрыі
[рэдагаваць | рэдагаваць код]Па трэцім падзеле Рэчы Паспалітай (1795 год), калі Зьдзецел апынуўся ў складзе Расейскай імпэрыі, царква працягвала дзеяць як уніяцкая. Аднак па гвалтоўнай ліквідацыі Грэцка-Каталіцкай (Уніяцкай) царквы ў 1839 годзе расейскія ўлады адабралі будынак царквы ў Сьвятога Пасаду і перадалі ў валоданьне Ўрадавага сыноду Расейскай імпэрыі (Маскоўскай царквы).
Найноўшы час
[рэдагаваць | рэдагаваць код]У 2017 годзе побач з царквой збудавалі новы храм у імя сьвятых навамучанікаў і спаведнікаў Расейскай царквы.
Архітэктура
[рэдагаваць | рэдагаваць код]Помнік традыцыйнай беларускай драўлянай архітэктуры. Гэта прастакутны, працяглым падоўжнай восьсю зруб з 5-граннай апсыдай і нізкімі з абодвух яе бакоў рызьніцамі. Мае 2-схільны бляшаны дах з вальмамі над апсыдай і косымі застрэшкамі над рызьніцамі. У цэнтры даху ўзвышаецца 8-гранны барабан з купалам у завяршэньні. Гарызантальна ашаляваныя сьцены рытмічна падзяляюцца аконнымі праёмамі зь фігурнымі пераплётамі і брусамі-сьцяжкамі ў прасьценках. Цокальнай і фрызавай часткамі сьцены вэртыкальна апярэзваюцца дэкаратыўнай шалёўкай[1].
Галерэя
[рэдагаваць | рэдагаваць код]- Сучасныя здымкі
Агульны выгляд
Галоўны фасад
З боку апсыды
Бакавы фасад
,_foto_2_by_futureal.JPG)
,_foto_3_by_futureal.JPG)
,_foto_1_by_futureal.jpg)
Заўвагі
[рэдагаваць | рэдагаваць код]- ↑ Назва помніка архітэктуры прыводзіцца паводле беларускай гістарычнай традыцыі. Афіцыйны тытул Маскоўскага патрыярхату: «Царква Праабражэньня Гасподняга» або «Спаса-Праабражэнская царква» (рас. Церковь Преображения Господнего, Спасо-Преображенская церковь); таксама Спаская царква
- ↑ Цяперашні афіцыйны адрас — вуліца Перамогі, 1
Крыніцы
[рэдагаваць | рэдагаваць код]- ↑ Кулагін А. Праваслаўныя храмы Беларусі: Энцыкл. даведнік. — Менск: Беларуская Энцыкляпэдыя, 2007.
Літаратура
[рэдагаваць | рэдагаваць код]- Кулагін А. Праваслаўныя храмы Беларусі: Энцыкл. даведнік. — Менск: Беларуская Энцыкляпэдыя, 2007.— 653 с.: іл. ISBN 978-985-11-0389-4.