Вайскова-паветраныя сілы і войскі супрацьпаветранай абароны Сэрбіі

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Вайскова-паветраныя сілы і войскі супрацьпаветранай абароны Сэрбіі
Ратно ваздухопловство и противваздухопловна одбрана Војске Србије
V i pvo vs.gif
Эмблема ВПС і СПА Сэрбіі
Гады існаваньня з 24 сьнежня 1912 р.
Краіна Сэрбія Сэрбія
Падпарадкаваньне Міністэрства абароны Сэрбіі
Уваходзіць у Узброеныя сілы Сэрбіі
Тып Вайскова-паветраныя сілы
Заступнік Сьвяты прарок Ільля
Войны Першая балканская вайна
Другая балканская война
Першая сусьветная вайна
Знакі ўзнагароды Кавалер ордэна Белага арла зь мячамі 2 ступені
Дзейны камандзір Брыґадны ґенэрал Ранка Жывак
па-сэрбску: Бригадни генерал Ранко Живак[1]
Сьцяг ВПС і СВА Сэрбіі (надпіс: За Волю ды Гонар Айчыны)

Вайско́ва-паве́траныя сі́лы і во́йскі СПА Сэ́рбіі (па-сэрбску: Ратно ваздухопловство и противваздухопловна одбрана, РВ и ПВО) — адзін з тыпаў Узброеных сілаў Сэрбіі. Былі створаныя ў 1912 годзе і прынялі ўдзел у Балканскіх ды Першай сусьветнай войнах. У 1918—1941 роках існавалі як Каралеўскія ВПС Югаславіі, а потым ВПС і СПА ЮНА. Распад Югаславіі меў цяжкія наступствы для сэрбскае вайсковае авіяцыі. ВПС прымалі ўдзел у баявых дзеях у Харватыі ў 1991 годзе й панесьлі вялікія страты падчас вайсковае апэрацыі НАТО ў 1999 годзе. У цяперашні час ВПС і СПА Сэрбіі месьцяцца ў працэсе рэфармаваньня.

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Асноўны артыкул: Гісторыя сэрбскіх вайскова-паветраных сілаў

Структура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Кіраўніцтва ВПС і СПА (па-сэрбску: Команда В и ПВО)

210-ы батальён сувязі (па-сэрбску: 210 батаљон везе)
333-і інжынэрны батальён (па-сэрбску: 333 инжињеријски батаљон)

Пункты базаваньня[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Баявы склад[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Тэхніка й узбраеньне[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Асноўны артыкул: Сьпіс узбраеньня і вайсковай тэхнікі ВПС і СПА Сэрбіі

На ўзбраеньні ВПС і СПА Сэрбіі месьцяцца баявыя й транспартныя летакі, баявыя ды транспартныя гэлікоптэры, комплексы СПА й радыёлакацыйныя станцыі. Яны разьмеркаваны між 98-ю ды 204-ю авіябрыґадамі, 250-ю брыґадаю СПА й 126-ю брыґадаю паветранага назіраньня[6][7].

Разьмяшчэньне ўзбраеньняў у злучэньнях і падразьдзелах ВПС і СПА Сэрбіі было праведзенае падчас вайсковае рэформы, распачатае пасьля распаду Дзяржаўнага зьвязу Сэрбіі й Чарнагорыі ў 2006 року. У 2007 годзе 230-ы, 240-ы ды 310-ы палкі СПА былі расфармаванымі, іх узбраеньне было часткова сьпісаным, часткова перададзенае ў дывізіёны 250-е брыґады СПА. Зэнітныя гарматы Bofors L70 былі разьмеркаваныя ў зэнітна-ракетныя дывізіёны 98-е й 204-е авіябрыґадаў[8].

Большасьць узбраеньняў ВПС і СПА Сэрбіі былі зробленыя ў СССР або СФРЮ і цяпер лічацца састарэлымі. Пасьля распаду Югаславіі ў войска доўгі час не паступала сучасная тэхніка. Выключэньнем былі закупкі навучальных самалётаў УТВА Ласта, якія вырабляе фабрыка УТВА ў Панчаве. Працэс абнаўленьня авіяцыі аднавіўся ў 2016 годзе, калі ў Расеі былі набытыя два гэлікоптэры Мі-17[9], а шэсьць зьнішчальнікаў МіГ-29 былі атрыманы задарма[10].

Рамонтам і мадэрнізацыяю наяўных лятальных апаратаў і сыстэмаў СПА займаецца Авіяцыйны інстытут «Мома Станайлавіч» у Батайніцы[11][12].

Апазнавальныя знакі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Эвалюцыя апазнавальных знакаў[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Апазнавальны знак Знак на фюзэляж Знак на кіль Калі ўжываўся Парадак нанясеньня
Civil Flag of Serbia.svg няма Civil Flag of Serbia.svg 1912—1915 Ніжняя частка ніжняга крыла цалкам афарбоўвалася ў колеры сьцяга Сэрбіі.
Roundel of the Serbian Air Force 1912.svg няма зьвестак Serbian Air force fin flash.svg 1912—1915
Roundel of the French Air Force before 1945.svg Roundel of the Serbian Air Force 1915.svg Roundel of the French Air Force before 1945.svg 1916—1918 Летакі, атрыманыя з Францыі па праґраме вайсковае дапамогі, мелі стандартныя францускія апазнавальныя знакі. Сэрбская какарда або сэрбскі сьцяг наносіліся на фюзэляж як дадатак.
Roundel of the French Air Force before 1945.svg Civil Flag of Serbia.svg Roundel of the French Air Force before 1945.svg 1916 — 1918 Летакі, атрыманыя з Францыі па праґраме вайсковае дапамгоі, мелі стандартныя францускія апазнавальныя знакі. Сэрбская какарда або сэрбскі сьцяг наносіліся на фюзэляж як дадатак. Афіцыйны ўжытак сьцяга Сэрбіі ў якасьці знака на фюзэляж быў рэґлямэнтаваны да 1918 року.
Roundel of None.svg Roundel of None.svg Civil Flag of Serbia.svg няма зьвестак
Roundel of Serbia.svg Roundel of Serbia.svg Civil Flag of Serbia.svg з 2006 року па бягучы час

Знакі адрозьненьня[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Ґенэралы й афіцэры[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Катэґорыі Ґенэралы[13] Старшыя афіцэры Малодшыя афіцэры[14]
3 vpvo - general pukovnik.gif 2 vpvo - general potpukovnik.gif 1 vpvo - general major.gif Vpvo - brigadni general.GIF 7 vpvo - pukovnik.png 6 vpvo - potpukovnik.png 5 vpvo - major.gif 3 vpvo - kapetan.png 2 vpvo - poručnik.png 1 vpvo - potporučnik.png
Сэрбскі ранґ Генерал Генерал
потпуковник
Генерал
мајор
Бригадни
генерал
Пуковник Потпуковник Мајор Капетан Поручник Потпоручник
Беларускі
аналяґ
Ґенэрал-палкоўнік Ґенэрал-лейтэнант Ґенэрал-маёр няма Палкоўнік Падпалкоўнік Маёр Капітан Старшы лейтэнант Лейтэнант

Падафіцэры й жаўнеры[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Катэґорыі Падафіцэры[15] Рядовые[16]
6 vpvo - zastavnk I kalse.gif 5 vpvo - zastavnk.gif 4 vpvo - starij vodnik I klase.gif 3 vpvo - starij vodnik.gif 1 vpvo - vodnik.gif Ml.vodnik.gif 2 vpvo - desetar.png 1 vpvo - razvodnik.png
Сэрбскі ранґ Заставник
прве класе
Заставник Старији водник
прве класе
Старији водник Водник Млађи водник Десетар Разводник
Беларускі
аналяґ
Старшы прапаршчык Прапаршчык няма Старшына Старшы сяржант Сяржант Малодшы сяржант Яфрэйтар

Знакі на галаўныя ўборы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Мэталічныя знакі Вышытыя знакі
Oznaka za šapku generala ViPVO.jpgOznaka za šapku oficira ViPVO.jpgOznaka za šapku podoficira ViPVO.jpg
Oznake kape vipvo cir.gif

Ґалерэя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Глядзіце таксама[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Командант В и ПВО Праверана 2009-10-08 г. Архіўная копія ад 2011-08-29 г.
  2. ^ 204 авијцијска база
  3. ^ 98 авијцијска база Праверана 2009-10-08 г. Архіўная копія ад 2015-01-03 г.
  4. ^ 250 ракетна бригада ПВО Праверана 2009-10-08 г. Архіўная копія ад 2008-12-30 г.
  5. ^ 126 Центар ВОЈИН
  6. ^ {{{аўтар}}} 2018.
  7. ^ Ратно ваздухопловство и ПВО(сэрб.). Сайт Арміі Сэрбіі. Праверана 2016-08-15 г.
  8. ^ Бојан Димитријевић Херојска одбрана неба. Сто година ПВО у Србији(сэрб.). «Одбрана» (часопіс Міністэрства абароны Сэрбіі). Праверана 2018-09-24 г.
  9. ^ Stigli novi helikopteri, najavljena kupovina „Migova 29”(сэрб.). Палітыка. Праверана 2018-10-01 г.
  10. ^ Srbija dobila šest MIG- ova od Rusa(сэрб.). Блиц. Праверана 2018-10-01 г.
  11. ^ Ремонт ваздухоплова(сэрб.). Сайт Авіяцыйнага інстытута «Мома Станайлавіч». Праверана 2018-10-01 г.
  12. ^ Ремонт ПВО система(сэрб.). Сайт Авіяцыйнага інстытута «Мома Станайлавіч». Праверана 2018-10-01 г.
  13. ^ Ознаке чинова — Генерали и Адмирали
  14. ^ Официри
  15. ^ Подофицири
  16. ^ Војници

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Danko Borojević, Dragi Ivić, Željko Ubović Vazduhoplovne snage bivših republika SFRJ 1992-2015. — Ruma: Štampa, 2016. — 341 с. — ISBN 978-86-86031-23-5
  • The Military Balance 2018. — London: IISS, 2018. — 520 с. — ISBN 9781857439557

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg Вайскова-паветраныя сілы і войскі супрацьпаветранай абароны Сэрбіісховішча мультымэдыйных матэрыялаў