Эдмунд Гусэрль

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Эдмунд Гусэрль
па-нямецку: Edmund Husserl
Эдмунд Гусэрль (1900)
Эдмунд Гусэрль (1900)
Імя пры нараджэньні ням. Edmund Gustav Albrecht Husserl
Дата нараджэньня 8 красавіка 1859
Месца нараджэньня Просьніц, Аўстрыйская імпэрыя
Дата сьмерці 27 красавіка 1938
Месца сьмерці Фрайбург, Нямеччына
Школа/традыцыя фэнамэналёгія
Пэрыяд філязофія 20 стагодзьдзя
Кірунак западная філасофія[d]
Асноўныя зацікаўленасьці эпістэмалёгія, анталёгія, матэматыка
Аказалі ўплыў Бернард Бальцана[d], Carl Stumpf[d], Рэнэ Дэкарт, Franz Brentano[d], Gottlob Frege[d] і Імануіл Кант
Вучні Carlos Astrada[d], Марцін Хайдэгер[d], Eugen Fink[d], Edith Stein[d] і Ludwig Ferdinand Clauß[d]

Эдмунд Гусэрль (па-нямецку: Edmund Husserl; 8 красавіка 1859, Просьніц (чэск. Prostějov [proscɛjof], раней ням. Proßnitz)), Аўстрыйская імпэрыя27 красавіка 1938, Фрайбург, Нямеччына) — нямецкі філёзаф. Прафэсар у Гале, Гётынгене, Фрайбургу.

Заснавальнік фэнамэналёгіі. Паводле Гусэрля, філязофія ня мае дачыненьня ні да навакольнага сьвету, ні да навук, што яе вывучаюць; ейны прадмет ёсьць толькі зьявы (фэномэны) сьвядомасьці, якія разглядаюцца як адзіныя й непасрэдна дадзеныя. Лічыў асабістыя перажываньні суб'екта, ягонае ўспрыманьне й інтуіцыю асноўным крытэрыем ісьціны. Вылучыў ідэю «жыцьцёвага сьвету» як першаснага сацыяльна-культурнага вопыту. Сьцьвярджаў, што з дапамогай рэканструкцыі «жыцьцёвага сьвету» мінулых культураў можна вытлумачыць зьмест і глыбінную сутнасьць пісьмовых помнікаў розных гістарычных эпох. Погляды Гусэрля паўплывалі на станаўленьне й разьвіцьцё філязофскай антрапалёгіі, экзыстэнцыялізму, іншых філязофскіх кірункаў.

Аўтар працы «Лягічныя дасьледаваньні» (Т. 1-2; 1900—1901) і іншых.

Памёр 27 красавіка 1938 году ў Фрайбургу[1].

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Edmund Husserl(анг.) Stanford Encyclopedia of Philosophy

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • БЭ. Т. 5. — Менск, 1997. С. 543.
  • Великие мыслители Запада. — М., 1998. — С. 608.
  • Гусерль Эдмунд // Культуралогія: Энцыклапедычны даведнік] / Уклад. Дубянецкі Э. — Менск: БелЭн, 2003. ISBN 985-11-0277-6.