Ціхая ноч

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
«Stille Nacht, heilige Nacht»
Песьня
Stille nacht.jpg
Мова нямецкая
Па-беларуску Ціхая ноч
Напісаная 1818
Аўтар(ы) Юзаф Мор
Кампазытар(ы) Франц Ксавер Грубер

«Ціхая ноч» (па-нямецку: "Stille Nacht, heilige Nacht") — папулярная калядная песьня шматлікіх народаў. Перакладзеная на беларускую мову Натальляй Арсеньневай.[1] Абвешчаная ЮНЭСКО нематэрыяльнай культурнай спадчынай у 2011 годзе.[2][3]

Гісторыя [рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

«Ціхая ноч» упершыню была выкананая напярэдадні Калядаў 1818 году ў парафіяльным касьцёле Сьвятога Мікалая ў Обэрндорфе-ля-Зальцбургу — вёсцы ў Аўстрыйскай імпэрыі на рацэ Зальцах (цяпер — горад у Аўстрыі). 

Аўтарам словаў, напісаных пасьля сканчэньня напалеонаўскіх войнаў, зьяўляецца каталіцкі сьвятар айцец Юзаф Мор, які пераехаў у Обэрндорф-ля-Зальцбургу за год да першага выкананьня.

Мор прынёс словы Францу Ксаверу Груберу, школьнаму настаўніку і арганісту суседняй вёскі, і папрасіў яго скласьці мэлёдыю і гітарны акампанэмэнт для начной імшы на Каляды 1818 году. Гітарны акампанэмэнт быў, верагодна, абраны з той нагоды, што, магчыма, паводка ракі пашкодзіла царкоўны арган.[4]

Пераклады[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

З моманту стварэньня «Ціхая ноч» была перакладзеная на каля 140 іншых моваў, у тым ліку беларускую.[2][5]

Словы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Па-нямецку (арыгінальны тэкст) Па-беларуску (пераклад Н. Арсеньневай)[6]
Stille Nacht, heilige Nacht,

Alles schläft; einsam wacht

Nur das traute hochheilige Paar.

Holder Knabe im lockigen Haar,


Schlaf in himmlischer Ruh!

Schlaf in himmlischer Ruh!

Stille Nacht, heilige Nacht,

Hirten erst kundgemacht


Durch der Engel Halleluja,

Tönt es laut von fern und nah:

Christ, der Retter ist da!

Christ, der Retter ist da!


Stille Nacht, heilige Nacht,

Gottes Sohn, o wie lacht

Lieb' aus deinem göttlichen Mund,

Da uns schlägt die rettende Stund'.

Christ, in deiner Geburt!

Christ, in deiner Geburt!

Ціхая ноч, сьвятая ноч!

Усё сьпіць, сьніць даўно.

Толькі Маці Сьвятая ўсьцяж

Ціха ў ясьлях люляе дзіця —

Сьпі, Сыночак малы,

Люлі, люлі, сьпі.


А ўгары ўсё гарыць

Серабром зорных крыг,

Хор анёлаў пяе пастухом

Аб дзіцяці, што будзе Хрыстом,

Сьветлай песьняй хвалы

Славяць Збаўцу зямлі.


Славяць Збаўцу зямлі.

У родны край завітай,

Людзям сум і тугу разгані,

Хай жа цешацца ў гэтыя дні,

У ціхую, сьвятую ноч!

У ціхую, сьвятую ноч!

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Літургічныя тэксты для беларускамоўнага багаслужэння
  2. ^ а б 200 гадоў спеву «Ціхая ноч»
  3. ^ Silent Night: Austria’s melodic message of peace ["Ціхая ноч": аўстрыйскае мэлёдычнае пасланьне міра]
  4. ^ Jason Daley. A Brief History of ‘Silent Night’ [Джэйсан Дэйлі. Кароткая гісторыя «Ціхай ночы»]
  5. ^ Ronald M. Clancy, William E. Studwell. Best-Loved Christmas Carols. [Рональд М. Клэнсі, Уільям Э. Стадуэл. Самыя любімыя калядныя сьпевы] Christmas Classics Ltd, 2000.
  6. ^ Калядныя песні