Леанід Шварцман

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Леанід Шварцман
Leonid Shvartsman, June 2011.jpeg
Дата нараджэньня 30 жніўня 1920(1920-08-30)
Месца нараджэньня
Дата сьмерці 2 ліпеня 2022(2022-07-02) (101 год)
Месца сьмерці
Месца пахаваньня
Месца вучобы
Занятак мастак-мультыплікатар, кінарэжысэр, рэжысэр, мастак-пастаноўца
Жанры мультыплікацыя
Узнагароды
ордэн Аляксандра Неўскага медаль «За абарону Ленінграда»
Honored Artist of the RSFSR (visual arts) Народны маляр Расейскай Фэдэрацыі
IMDb ID nm0796067

Леанід Аронавіч Шварцман (30 жніўня 1920, Менск — 2 ліпеня 2022[1]) — савецкі і расейскі рэжысэр-мультыплікатар і мастак мультыплікацыйнага кіно. Працаваў пераважна з рэжысэрамі Львом Атаманавым, Раманам Качанавым, Іванам Уфімцавым, Іванам Аксенчуком. Народны мастак Расейскай Фэдэрацыі (2002). Ляўрэат Прэміі Прэзыдэнта Расейскай Фэдэрацыі (2017).

Зрабіў вялікі ўклад у разьвіцьцё савецкай і расейскай анімацыі. Фільмы, над якімі працаваў мастак, складаюць аснову залатой калекцыі: «Пуньсовенькая кветачка», «Залатая антылёпа», «Сьнежная каралева», «Рукавічка», «Кракадзіл Гена», «Чабурашка», «Шапакляк», сэрыі фільмаў «38 папугаяў» і «Кацяня па імі Гаў».

Жыцьцяпіс[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Нарадзіўся ў Менску ў сям’і бугальтара Арона Нахманавіча Шварцмана, ураджэнца Вільні, і хатняй гаспадыні Рахіль Саламонаўны Шварцман, якая было родам зь Менску. У сям’і гаварылі на ідышы. Акрамя Леаніда, у Шварцманаў былі таксама сын Навум і дачка Эта. Бацька Леаніда Аранавіча памёр ў 1934 годзе, яго зьбіла машына. Падлеткам пераехаў у Ленінград, дзе ўжо пасялілася яго старэйшая сястра. Маці Леаніда Арановіч (ён перавёз яе туды перад Вялікай Айчыннай вайной[2]) загінула ў 1942 годзе падчас блякады Ленінграду.

Сам Леанід у час Вялікай Айчыннай вайны Шварцман працаваў токарам на Кіраўскім заводзе ў Ленінградзе, а зь лістапада 1941 году, калі завод эвакуявалі — на танкавым заводзе ў Чэлябінску.

У 1945 годзе прыехаў у Маскву, паступіў ва Ўсерасейскі дзяржаўны інстытут кінэматаграфіі імя С. А. Герасімава (УДІК).

З 1948 году працаваў на кінастудыі «Саюзмультфільм»[2], у 1951 годзе скончыў УДІК з дыплёмам мастака-пастаноўшчыка мультфільмаў, у тым жа годзе працаваў як мастак-пастаноўшчык у суаўтарстве з Аляксандрам Вінакуравым, з 1963 году пачаў працаваць самастойна, а з 1975 — як рэжысэр.

У якасьці мастака-пастаноўшчыка Шварцман працаваў над мультфільмамі «Аленькая кветачка», «Залатая антылёпа», «Сьнежная каралева», «Кацяня па імені Гаў», «Дзядзька Сьцёпа — міліцыянэр», «Рукавіца», чатырма мультфільмамі пра Кракадзіла Гену і «38 папугаяў». Многія з гэтых карцін былі адзначаны прызамі міжнародных фэстываляў.

Шварцман стварыў аблічча аднаго з самых вядомых пэрсанажаў савецкай анімацыі — Чабурашкі. Ён таксама вядомы як ілюстратар дзіцячых кніг і клясычных літаратурных твораў.

Узнагароды[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • ордэн Аляксандра Неўскага
  • Мэдаль «За абарону Ленінграду»,
  • Заслужаны мастак РСФСР (1981),
  • Народны мастак Расейскай Фэдэрацыі (2002).
  • прыз «За ўклад у прафэсію»
  • ляўрэат прэміі «Галівуд — дзецям» Дзіцячага фонду Одры Хэпбёрн.

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Памёр класік савецкай мультыплікацыі, стваральнік Чабурашкі і ўраджэнец Мінска, Intex-press, 2-07-2022
  2. ^ а б Волонихин И. «Шапокляк — это полный антипод моей тещи» // Огонек. — 2020. — № 30 — 34. — С. 49.

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Абрамова Н. Н. Классик по имени Лёля в стране Мультипликации. — М.: Ключ-С, 2010. — 164 с. — 1000 экз. — ISBN 978-5-93136-132-1.

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg Леанід Шварцмансховішча мультымэдыйных матэрыялаў