Прапойскі замак

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Помнік абарончай архітэктуры
Прапойскі замак
Замчышча
Замчышча
Краіна Беларусь
Места Прапойск
Дата заснаваньня XIII ст.

Прапойскі замак — помнік гісторыі і абарончай архітэктуры ў Прапойску. Знаходзіўся на стромкім беразе Сажа каля ўтоку ў яго ракі Проні, на тэрыторыі старажытнага гарадзішча. Існаваў у XIII—XVIII стагодзьдзях.

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Драўляны замак у Прапойску збудавалі ў XIII ст. Захаваліся апісаньні замка 1564 і 1681 гадоў. Пацярпеў ў вайну Маскоўскай дзяржавы з Рэччу Паспалітай (1654—1667), па чым замак аднавілі.

Хоць у канцы XVII — пачатку XVIII ст. Прапойск страціў сваё стратэгічнае значэньне, аднак яшчэ ў 1780 годзе ўпамінаўся аточаны палісадам замак. У канцы XVIII ст. у выніку праведзенага князем А. Галіцыным на пляцоўцы замчышча плянаваньня зьніклі абарончыя валы і рэшткі замка.

Архітэктура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

На 1564 год меў драўляныя вежы і сьцены, вежу-браму і пад’ёмныя масты-«ўзводы». Зьвесткі пра колькасьць вежаў у замку адсутнічаюць. Грэбенем вала, які ішоў у паўднёвым кірунку, над абарончым ровам разьмяшчаліся замкавыя гародні. З поўдня і ўсходу замак прыкрываўся стромкім 20-мэтровым абрывам у бок Сажа. У ваенны час у замку была невялікая сталая залога з 10—20 казакоў на чале з ротмістрам.

Інвэнтар за 1681 год зафіксаваў замак як невялікую фартыфікацыю, абгароджаную «палямі». Упамінаюцца «брама, драніцамі крытая», «форта у паркане да вады», жылыя і гаспадарчыя пабудовы (хаты белыя, піўніца, 2 сьвірны, сыраварня, пякарня, З стайні, лазьня, шопа)[1].

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Ткачоў М. Прапойскі замак // БЭ. Т. 13. — Менск, 2001 С. 16.

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]