Перайсьці да зьместу

Вэнэцыя

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Вэнэцыя
Населены пункт
Сьцяг Герб
Краіна Італія
Рэгіён Вэнэта
Правінцыя Вэнэцыя
Дата заснаваньня 25 сакавіка 421
Кіраўніцтва і ўлада
mayor of Venice[d] Simone Venturini[d][1]
Заканадаўчы орган Venice City Council[d]
Геаграфія
Плошча 414,57 км²
Вышыня НУМ 2 м
Часавы пас
Каардынаты 45°26′ пн. ш. 12°19′ у. д.HGЯO
Насельніцтва
Колькасьць 249 316 чал. (2025)
Этнахаронімы Vénitienne[2], Vénitien[2], Венецијанка, Венецијанац, Венецијанке, Венецијанци, wenecjanin, wenecjanka, venesian, venesiana, venetiansk, wenecjanie, wenecjanki, Venetian, veneciano, veneziani, venecià, veneciana, Venezianer, Venezianerin, Venezianerinnen, venesiani і venesiane
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Тэлефонны код +39 41
Паштовы індэкс 30 100
Нумарны знак VE
Узнагароды
Ваенны крыж 1914—1918 рокаў
Сайт comune.venezia.it (італ.)
Вэнэцыя на мапе Італіі
Вэнэцыя
Вэнэцыя
Вэнэцыя

Вэнэ́цыя (па-італьянску: Venezia, па-вэнэцыянску: Venezsia) — горад у паўночнай Італіі. Насельніцтва на 30 верасьня 2025 году — 249 316 жыхароў.

Геаграфічнае становішча

[рэдагаваць | рэдагаваць код]

Порт на Адрыятычным моры (грузазварот больш за 20 млн тон у год); міжнародны аэрапорт імя Марка Полё. Гістарычны цэнтар разьмешчаны на 118 выспах Вэнэцыянскай лягуны, падзеленых 150 каналамі й пратокамі, празь якія перакінута каля 400 мастоў (у тым ліку Рыяльта і так званы мост Уздыхаў, абодва былі пабудаваны да канца XVI стагодзьдзя).

Прамыслова-партовая частка Вэнэцыі мацерыковая. Суднабудаваньне й сударамонт, каляровая мэталюргія, нафтаперапрацоўчая, хімічная, электратэхнічная, лёгкая прамысловасьць. Рамесная вытворчасьць мастацкіх вырабаў з шкла (выспа Мурана; музэй), карунак (выспа Бурана), мазаікі. Унівэрсытэт, кансэрваторыя (1916). Музэі (у тым ліку галерэя Акадэміі мастацтваў). Першы агульнадаступны опэрны тэатар (1637—1812), опэрны тэатар «Фэнічэ» (1792).

Вэнэцыя — марскі курорт, цэнтар міжнароднага турызму сусьветнага значэньня, месца правядзеньня міжнародных кінафэстаў, мастацкіх выстаў. Нутрагарадзкія перавозкі на маторных суднах, гандолах, баржах. Селішча з V стагодзьдзя да н. э., горад з пачатку IX стагодзьдзя. З IX—X па XVI стагодзьдзі — буйны цэнтар пасрэдніцкага гандлю паміж Заходняй Эўропай і Ўсходам. У сярэднія стагодзьдзі рэспубліка (з канца XIII стагодзьдзя алігархічная, з дожам на чале) са значнай падуладнай ёй тэрыторыяй. У 1797—1805 і 1815—1866 гадох Вэнэцыя — валоданьне Аўстрыі. Уздоўж каналаў і вузкіх крывых вуліц разьмяшчаюцца багата дэкараваныя цэрквы, палацы. На цэнтральнай плошчы Сан-Марка — базыліка (IX—XV стагодзьдзя), Палац дожаў (XIV—XV стагодзьдзяў), Старая бібліятэка Сан-Марка (XVI стагодзьдзя), будынкі рэлігійных братэрстваў (скоўл), кляштары. Горад і лагуна уключаныя ў сьпіс Сусьветнай спадчыны.

Адміністрацыйны падзел

[рэдагаваць | рэдагаваць код]

Гранд-канал (Canal Grande), выгінаючыся S-вобразна, праходзіць праз цэнтар Вэнэцыі, вынікаючы старому рэчышчу ракі. Яго бакі, у сваю чаргу, вызначаюць 6 адміністрацыйных раёнаў (sestieri), якія склаліся яшчэ ў сярэднія стагодзьдзі.

  • Сан-Марка (San Marco)
  • Канарэджа (Cannaregio)
  • Кастэльлё (Castello)
  • Дарсадура (Dorsoduro)
  • Сан-Полё (San Polo)
  • Санта-Крочэ (Santa Croce)

Вонкавыя спасылкі

[рэдагаваць | рэдагаваць код]