Поль Рыкёр: розьніца паміж вэрсіямі

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Змесціва выдалена Змесціва дададзена
→‎Канцэпцыя памяці: COPYVIO, пераклад
– парушэньне аўтарскіх правоў
Радок 1: Радок 1:
[[Файл:Paul Ricoeur.jpg|міні|250пкс|Поль Рыкёр]]
[[Файл:Paul Ricoeur.jpg|міні|250пкс|Поль Рыкёр]]
'''Поль Рыкёр''' ({{lang-fr|Paul Ricoeur|скарочана}}, [[27 лютага]] [[1913]] — [[20 траўня]] [[2005]]) — францускі філёзаф, разам з [[Хайдэгерам]] і [[Гадамэрам]] прадстаўнік школы [[гермэнэўтыка|гермэнэўтыкі]].
'''Поль Рыкёр''' ({{мова-fr|Paul Ricoeur}}; [[27 лютага]] [[1913]] — [[20 траўня]] [[2005]]) — францускі філёзаф, разам з [[Хайдэгерам]] і [[Гадамэрам]] прадстаўнік школы [[гермэнэўтыка|гермэнэўтыкі]].


{{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Рыкёр, ПОль}}
== Канцэпцыя памяці ==
[[Катэгорыя:Францускія філёзафы]]
{{copyvio|http://elenakosilova.narod.ru/studia2/ricoeur.htm}}
[[Памяць]] для Поля Рыкёра, — гэта амбіцыя, прэтэнзія на тое, каб захоўваць вернасьць мінуламу, прасьцей — усё тое што было, адбылося да таго, як мы выказаліся аб гэтым. Памяць можна падзяліць на памяць як накіраванасьць (visée) і памяць, якая мае на ўвазе рэч (chose visée), калі мы нешта узгадваем мы міжволі адказваем на пытаньні: «што?», «дзе?», «калі?». Такім чынам наша памяць арыентавана па часе, прывязана да пэўнага месца і ў ёй заўжды ёсьць наша суб’ектыўная ацэнка (усё праходзіць праз нашае «я»).

Памяць — захавальніца часу з аднаго боку, зь іншага памяці патрэбная [[мова]], як сродак увасабленьня. Таму памяць выконвае функцыі сьведчаньня аб падзеях, а мова служыць для структураваньня памяці. Для Рыкёра важным пытаньне было суаднясеньне і ўзаемадзеяньне асабістай і [[Калектыўная памяць|калектыўнай памяці]]. Узаемадзеяньне гэтых відаў памяці важнае таму, што на падставе гэтага паўстае [[ідэнтычнасьць]] асобнага індывіда. Паводле Поля Рыкёра існуюць два спосабы дзеяньня памяці: падзеі могуць уваскрашацца ў памяці, і мець характар пачуцьця, ці падзеі прымусова мэтанакіравана шукаюцца ў памяці.

Рыкёр цалкам прымае азначэньне [[П’ер Нара|П’ера Нара]] ''[[месца памяці]]'', дапрацоўвае яго і выкарыстоўвае ў сваіх філязофскіх разважаньнях. Аднак ён не пагаджаецца з супрацьпастаўленьнем памяці і гісторыі, як антаганістычных сутнасьцяў ([[Морыс Хальбвахс]]), у прыватнасьці ён прапануе панятак практыкуемая памяць, які мусіць азначаць прымусоўвае запамінаньне ў інтарэсах [[ідэалёгія|ідэалёгіі]] падзеяў агульнай гісторыі. Згодна [[Морыс Хальбвахс|Хальбвахса]], такі спосаб маніпуляваньня асабістай сьвядомасьцю далёкі ад паняцьця памяці, бо ён гвалтоўна насаджваецца чалавеку і не суадносіцца зь ягонай асабістай памяцьцю.

Разьвіваючы тэорыю памяці Поль Рыкёр асаблівую увагу удзяляе маральным момантам памяці, яе дзеяньні ў грамадзтве. Таму [[Калектыўная памяць|калектыўную памяць]], панятак уведзены ва ўжытак [[Морыс Хальбвахс|Морысам Хальбвахсам]], Рыкёр надзяляе якаснай характарыстыкай і ўводзіць панятак ''справядлівая памяць'' (калектыўная памяць, якая нясе маральны абавязак ажыцьцяўляць ці спрыяць ажыцьцяўленьню справядлівасьці). Відавочна, гэта было зьвязана з падзеямі і наступствамі Другой Сусьветнай вайны ў Францыі, з той найвялікшай траўмай. Нанесенай францускаму народу, якую трэба было пераадолець. У пошуках выхаду, ці назіраючы за пасьляваеннымі падзеямі Рыкёр выпрацоўвае паняткі [[забыцьцё]], абавязак памяці, [[віна]] і прабачэньне. На узроўні асабістай сьвядомасьці забыцьцё ня мае той фатальнай функцыі зьнішчэньня памяці, падкрэсьлівае Рыкёр, фэномэн забыцьця функцыянуе таксама і дзеля ачышчэньня памяці. І з гэтага індывідуальнага ўзроўня патрэбу забыцьця магчыма абгрунтаваць і на ўзроўні калектыўнай памяці: дзеля замірэньня між эўрапейскімі народамі пасьля вайны. З іншага боку паўстае праблема татальнага забыцьця падзей фатальных для самаідэнтычнасьці асобаў ці нацый. На падставе гэтага Рэкёр абгрунтоўвае патрэбу абавязку памяці. У сувязі з гэтай тэмай ён распрацоўвае тры ўзроўні віны калектыву ці соцыюма, а таксама шляхоў яе пераадоленьня праз прабачэньне.

[[Катэгорыя:Францускія філёзафы|Рыкёр]]
[[Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1913 годзе]]
[[Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1913 годзе]]
[[Катэгорыя:Нарадзіліся 27 лютага]]
[[Катэгорыя:Нарадзіліся 27 лютага]]

Вэрсія ад 13:47, 30 студзеня 2011

Файл:Paul Ricoeur.jpg
Поль Рыкёр

Поль Рыкёр (па-француску: Paul Ricoeur; 27 лютага 191320 траўня 2005) — францускі філёзаф, разам з Хайдэгерам і Гадамэрам прадстаўнік школы гермэнэўтыкі.