Ян Цыкер

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Ян Цыкер
Ján Cikker
Дата нараджэньня 29 ліпеня 1911(1911-07-29)[1][2][3][…]
Месца нараджэньня
Дата сьмерці 21 сьнежня 1989(1989-12-21)[1][2][3][…] (78 гадоў)
Месца сьмерці
Месца пахаваньня
Грамадзянства Чэхаславаччына
Месца вучобы
Прафэсія кампазытар, пэдагог
Месца працы
Жанры опэра
Узнагароды
Кавалер ордэна Людавіта Штура I ступені
Кавалер ордэна Людавіта Штура I ступені
Сайт jan-cikker.org

Ян Цы́кер (па-славацку: Ján Cikker; 29 ліпеня 1911, Банска-Быстрыца, Славаччына — 21 сьнежня 1989, Браціслава, Чэхаславаччына) — славацкі кампазытар, пэдагог; адзін з заснавальнікаў славацкай кампазытарскай школы. Народны артыст Чэхаславаччыны (1966).

Жыцьцяпіс[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Навучаўся ў Праскай кансэрваторыі (1930—35), стажыяваўся ў Фэлікса Вайнгартнэра ў Вене (1936—1937) і ў Вітэзслава Новака ў Празе (1936—1939).

У 1939—1949 выкладаў у Браціслаўскай кансэрваторыі. У 1945—1948 быў адначасна кіраўніком рэпэртуарнай часткі опэрнай трупы Славацкага нацыянальнага тэатру. У 1951—1973 — прафэсар Найвышэйшай школы выканаўчых мастацтваў у Браціславе.

Старшыня нацыянальнай Музычнай рады ЧССР.

Творчасьць[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

У творчасьці спалучаў асаблівасьці нацыянальнага музычнага фальклёру з прыёмамі сучаснай заходнеэўрапейскай кампазыцыйнай тэхнікі. Сярод твораў: опэры «Уваскрэсеньне» (паст. 1962), «Містэр Скрудж» (паст. 1963), «Карыялян» (паст. 1974), «Аблога Быстрыцы» (паст. 1983), «З жыцьця казурак» (1985); кантата (1940), араторыя «Ода радасьці» (1982), 3 сымфоніі (1930—74), 3 струнныя квартэты. Пісаў музыку да драматычных спэктакляў, кіно.

Узнагароды[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Ляўрэат Славацкай нацыянальнай прэміі (1945), Чэхаславацкай прэміі міру (1951), Дзяржаўнай прэміі імя К. Готвальда (1955, 1963, 1975), заслужаны артыст ЧССР (1961), народны артыст ЧСРР (1966)[6]. Прэмія Гердэра(en) (Вена, 1966), Прэмія Мадача(hu) (Будапэшт, 1966), Прэмія Міжнароднай музычнай рады — ЮНЭСКА (1979)[7].

Ордэн Працы (1971). Ордэн Людавіта Штура I ступені (2011, пасьмяротна).

Ушанаваньне памяці[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

У Браціславе дзейнічае музэй Яна Цыкера.

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ а б Ján Cikker // Энцыкляпэдыя Бракгаўза (ням.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
  2. ^ а б Ján Cikker // Musicalics (фр.)
  3. ^ а б Ján Cikker // Proleksis enciklopedija, Opća i nacionalna enciklopedija (харв.) — 2009.
  4. ^ Циккер Ян // Большая советская энциклопедия (рас.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.
  5. ^ Deutsche Nationalbibliothek Record #119401029 // Gemeinsame Normdatei (ням.) — 2012—2016.
  6. ^ Cikker, Ján (славацк.) Najkrajší kraj Праверана 17 траўня 2015 г.
  7. ^ Prize laureates 1975—2004 (анг.) IMC-UNESCO International Music Prize. International Music Council. Праверана 17 траўня 2015 г.

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]