Перайсьці да зьместу

Шчакатава

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Шчакатава
лац. Ščakatava
Дата заснаваньня: перад 1670 годам
Краіна: Беларусь
Вобласьць: Гомельская
Раён: Мазырскі
Сельсавет: Слабодзкі
Насельніцтва: 11[1] чал. (2025?)
Часавы пас: UTC+3
Тэлефонны код: +375 2351
СААТА: 3235840061
Нумарны знак: 3
Геаграфічныя каардынаты: 52°1′0″ пн. ш. 29°6′20″ у. д. / 52.01667° пн. ш. 29.10556° у. д. / 52.01667; 29.10556Каардынаты: 52°1′0″ пн. ш. 29°6′20″ у. д. / 52.01667° пн. ш. 29.10556° у. д. / 52.01667; 29.10556
Шчакатава на мапе Беларусі ±
Шчакатава
Шчакатава
Шчакатава
Шчакатава
Шчакатава
Шчакатава

Шчакатава́[2][3] — вёска ў Слабодзкім сельсавеце Мазырскага раёну Гомельскай вобласьці.

Вялікае Княства Літоўскае ў Рэчы Паспалітай

[рэдагаваць | рэдагаваць код]
Зімовішчы і Шчакатава ў рэестры 1670 г.

Найранейшая пакуль згадка пра паселішча сустрэтая ў рэестры трайнога падымнага Мазырскага павету 1670 году[a]. Паводле крыніцы, пан Лімант, пісар гродзкі мазырскі, з 14 дымоў ў вёсках Зімовішчы і Шчакатава (Szczekotowa) мусіў выплаціць 21 злоты[b]. Зыходзячы з таго, што пры двайным паборы для Зімовішчаў пазначаныя 12 дымоў, то для Шчакатавы застаецца толькі 2 дымы і выплата, адпаведна, 3 злотых[5].

Пад уладай Расейскай імпэрыі

[рэдагаваць | рэдагаваць код]
Шчакатава (Щокотова[c]) на схематычным пляне Мазырскага павету. Каля 1800 г.

У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) Шчакатава апынулася ў межах Расейскай імпэрыі, ад 3 траўня 1795 году ў адноўленым Мазырскім павеце Менскага намесьніцтва, з 12 сьнежня 1796 губэрні.

У «Списках населенных мест Минской губернии по уездам, приходам, еврейским обществам со сведениями об их расположении и народонаселении [Дело]: 1857 г.» засьведчана, што 43 жыхары абодвух полаў вёскі Шчакатавы зьяўляліся прыхаджанамі Сьвята-Міхайлаўскай царквы ў сяле Слабада Скрыгалаўская, а 25 вяскоўцаў былі вернымі парафіі Мазырскага касьцёлу Сьвятога Міхала Арханёла[6].

Ад парэформавага часу Шчакатава адміністрацыйна належала да Слабады Скрыгалаўскай воласьці.

На 1909 год вёску Шчакатаву (Щекотово[d]) складалі 24 двары з 202 жыхарамі[7].

9 лютага 1918 году, яшчэ да падпісаньня Берасьцейскага міру з бальшавіцкай Расеяй (3 сакавіка), Германія перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Шчакатава ў складзе Слабады Скрыгалаўскай воласьці, аднак, апынулася ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губэрні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 траўня тут дзеяла «варта Украінскай Дзяржавы» гэтмана Паўла Скарападзкага[8].

Да 26 лістапада 1959 году вёска ўваходзіла ў склад Каменкаўскага сельсавету[9].

  1. ^ Не з XVIII ст., як пісаў С. В. Марцэлеў[4]
  2. ^ Сума выплаты ня ўказаная, але яна проста вылічваецца, бо адзіны пабор складаў 15 грошаў з дыму.
  3. ^ Назва па-расейску адразу пасьля падзелаў Рэчы Паспалітай.
  4. ^ Назва па-расейску праз стагодзьдзе пасьля падзелаў.
  1. ^ Сельвыканкамы Мазырскага РВК
  2. ^ Рапановіч, Я. Н. Слоўнік назваў населеных пунктаў Гомельскай вобласці / Рэд. П. П. Шуба. — Мн.: Навука і тэхніка, 1986. — 240 с. С. 186
  3. ^ Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Гомельская вобласць: нарматыўны даведнік / Н. А. Багамольнікава і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2006. — 382 с. ISBN 985-458-131-4. (pdf)
  4. ^ Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т. 2, кн. 2. Гомельская вобласць / С.В. Марцэлеў; рэдкал.: Г.П. Пашкоў (гал. рэд.) [і інш.]. — Менск: БелЭн, 2005. — 520 с.: іл. ISBN 985-11-0330-6. С. 121—122
  5. ^ Lietuvos valstybės istorijos archyvas. F. 11. Ap. 1. B. 748. L. 2295atv., 2296atv.
  6. ^ Расейскі дзяржаўны гістарычны архіў. Ф. 1290. Воп. 4. Спр. 79. А. 422, 484
  7. ^ Список населённых мест Минской губернии. / Сост. В. С. Ярмолович. — Минск, 1909. С. 219
  8. ^ Ціхаміраў А. В. Станаўленне і развіццё беларуска-украінскіх адносін у 1918—1920 гг. // Веснік БДУ. Сер. 3. 2005. № 3. С. 28 — 32; Ільїн, О. Західне Полісся в Українській Державі гетьмана Скоропадського (Історія в документах) / О. Ільїн // Над Бугом і Нарвою : український часопис Підляшшя. — 2014. № 3. С. 42; Валентина Метлицька. Тимчасова німецька окупація та її вплив на долю східного Білоруського Полісся (березень 1918 — січень 1919 рр.). // Україна та Німеччина: міждержавні відносини: збірник наукових праць / ред. кол. Владислав Верстюк (гол.), Степан Віднянський, Руслан Пиріг, Ірина Матяш, Дмитро Вєдєнєєв, Володимир Бойко, Дмитро Казіміров. — Чернігів: Сіверський центр післядипломної освіти, 2018. С. 286—296 (артыкул беларускамоўны)
  9. ^ Рашэнне выканаўчага камітэта Гомельскага абласнога Савета дэпутатаў працоўных ад 26 лістапада 1959 г. // Збор законаў, указаў Прэзідыума Вярхоўнага Савета Беларускай ССР, пастаноў і распараджэнняў Савета Міністраў Беларускай ССР. — 1959, № 17.