Сьпіс крымскіх ханаў

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Крымскія татары
Gerae-tamga.svg

Дыяспара
Баўгарыя · Румынія · Турэччына
ЗША · Узбэкістан

Релігія
Іслам · Сунізм

Блізкія этнасы
Караімы · Крымчакі · Урумы

Мовы да дыялекты
Крымскататарская · Турэцкая
Караімская · Крымчацкая · Урумская

Гісторыя
Полаўцы
Ханства (1441—1783)
Таўрыйская вобласьць (1783—1796)
Таўрыйская губэрня (1802—1917)
Народная Рэспубліка (1917—1918)
АССР (1921—1945)
Дэпартацыя (1945—1989)
Аўтаномная Рэспубліка (з 1991)
Расейская акупацыя (з 2014)

Асобы
Ісмаіл Гаспрынскі
Наман Чэлебіджыхан
Мустафа Джамілеў
Пісьменьнікі

Сымбалі
Сьцяг · Герб · Гімн

Іншае
Сюргюн · Ханы Крыму
Курултай · Мэджліс
(Нацыянальная партыя)
Крымскататарская літаратура
Радыё «Мейдан» · Тэлеканал «АТР»
Наўрэз · Кардашлік

Мэнглі I Гірэй
Іслям III Гірэй

У табліцы прыведзены храналягічны пералік кіраўнікоў Крымскага ханства.

Гады кіраваньня Імя
1441—1466 Хаджы I Гірэй
1466 Нур Даўлет першае кіраваньне
1466 Мэнглі I Гірэй першае кіраваньне
1466-1468 Нур Даўлет другое кіраваньне
1468-1475 Мэнглі I Гірэй другое кіраваньне
1475 Айдар
1475-1478 Нур Даўлет трэцяе кіраваньне
1477 дынастыя часова адхілена ад улады
1478-1515 Мэнглі I Гірэй трэцяе кіраваньне
1515-1523 Махмэт I Гірэй
1523 Газі I Гірэй
1523-1532 Саадэт I Гірэй
1524 Іслям I Гірэй (паралельна з Саадэтам I Гірэем)
1532-1550 Сахіб I Гірэй
1550-1577 Даўлет I Гірэй
1577-1584 Махмэт II Гірэй
1584 Саадэт II Гірэй
1584-1588 Іслям II Гірэй
1588-1596 Газы II Гірэй першае кіраваньне
1596 Фетх I Гірэй
1596-1607 Газі II Гірэй другое кіраваньне
1607-1608 Тахтамыш Гірэй
1608-1610 Сэлямэт I Гірэй
1610-1623 Джанібэк Гірэй першае кіраваньне
1623-1628 Махмэт III Гірэй
1628-1635 Джанібэк Гірэй другое кіраваньне
1635-1637 Інает Гірэй
1637-1641 Бахадыр I Гірэй
1641-1644 Махмет IV Гірэй першае кіраваньне
1644-1654 Іслям III Гірэй
1654-1666 Махмэт IV Гірэй другое кіраваньне
1666-1671 Адыль Гірэй
1671-1678 Сэлім I Гірэй (Хаджы Сэлім Гірэй) першае кіраваньне
1678-1683 Мурад Гірэй
1683-1684 Хаджы II Гірэй
1684-1691 Сэлім I Гірэй другое кіраваньне
1691 Саадэт III Гірэй
1691-1692 Сафа Гірэй
1692-1699 Сэлім I Гірэй трэцяе кіраваньне
1699-1702 Даўлет II Гірэй першае кіраваньне
1702-1704 Сэлім I Гірэй чацьвёртае кіраваньне
1704-1707 Газы III Гірэй
1707-1708 Каплан I Гірэй першае кіраваньне
1709-1713 Даўлет II Гірэй другое кіраваньне
1713-1715 Каплан I Гірэй другое кіраваньне
1716-1717 Даўлет III Гірэй (Кара-Даўлет Гірэй)
1717-1724 Саадэт IV Гірэй
1724-1730 Мэнглі II Гірэй першае кіраваньне
1730-1736 Каплан I Гірэй трэцяе кіраваньне
1736-1737 Фэціх II Гірэй
1737-1740 Мэнглі II Гірэй другое кіраваньне
1740-1743 Сэлямэт II Гірэй
1743-1748 Сэлім II Гірэй
1748-1756 Арслан Гірэй першае кіраваньне
1756-1758 Халім Гірэй
1758-1764 Кырым Гірэй першае кіраваньне
1765-1767 Сэлім III Гірэй першае кіраваньне
1767 Арслан Гірэй другое кіраваньне
1767-1768 Максуд Гірэй
1768-1769 Кырым Гірэй другое кіраваньне
1769-1770 Даўлет IV Гірэй першае кіраваньне
1770 Каплан II Гірэй
1770-1771 Сэлім III Гірэй другое кіраваньне
1771-1775 Сахіб II Гірэй
1775-1777 Даўлет IV Гірэй другое кіраваньне
1777-1782 Шахін Гірэй першае кіраваньне
1782 Бахадыр II Гірэй
1782-1783 Шахін Гірэй другое кіраваньне

† Кіраваньні Джанібека Гірэя ў 1624 годзе і Максуда Гірэя ў 1771—1772 гадах не ўлічваюцца. Хоць гэтыя ханы былі фармальна зацьверджаны асманскімі султанамі, яны не змаглі заняць трон і ў сапраўднасьці не кіравалі Крымам. У гэтыя гады Крымскім ханствам рэальна кіравалі Мехмед III Гірэй і Сахіб II Гірэй адпаведна.

Згаданыя ў некаторых працах ханы Шахбаз Гірэй (1787—1789) і Бахт Гірэй (1789—1792) ня ўключаны ў сьпіс, паколькі яны рэальна не кіравалі Крымам, які быў далучаны да Расійскай імпэрыі ў 1783 годзе. Пад уладай гэтых двух кіраўнікоў знаходзіўся толькі Буджак, які лічыўся часткай Крымскай дзяржавы.

Глядзіце таксама[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]