Перайсьці да зьместу

Старое паданьне: розьніца паміж вэрсіямі

д
д (± 2 катэгорыі з дапамогай HotCat)
}}
{{Іншыя значэньні|Старое паданьне (неадназначнасьць)}}
'''Старое«Старо́е паданьнепада́ньне»''' ({{Мова-pl|Stara baśń: powieść z IX wieku}}) — [[гістарычны раман]] [[Юзэф Ігнацы Крашэўскі|Юзэфа Ігнацыя Крашэўскага]], выдадзены ў 1876 року. Гэтым творам распачынаецца нізка раманаў пад агульнай назвай «Гісторыя Польшчы».
 
== Сюжэт ==
Раман быў выдадзены ў 1876 року Суполкай варшаўскіх кнігавыдаўцоў (прадстаўленай у Варшаве фірмай [[Гебэтнэр і Вольф]]), якая ў тым року распачала выданьне нізкі гістарычных раманаў Крашэўскага, якія мелі ахапіць [[Гісторыя Польшчы|гісторыю Польшчы]]. Яшчэ пры жыцьці аўтара ў 1879 адбылося перавыданьне кнігі ў выглядзе альбому з ілюстрацыямі [[Міхал Эльвіра Андрыёлі|Міхала Эльвіры Андрыёлі]].
 
Раман прысьвечаны легендарным пачаткам польскай дзяржавы (да прыходу да ўлады першага ўладара [[Паляне|палянаў]]  — [[Семавіт|Семавіта Пяставіца]]). Дзеяньне разгортваецца ў IX стагодзьдзі, калі ад князя [[Попель|Попеля]] ўладу пераняла дынастыя [[Пясты|Пястаў]]. Кніга складаецца з трох тамоў (30 разьдзелаў) і дадатку «Гістарычныя легенды», дзе аўтар падае ўласныя камэнтары да раману.
 
Кніжка ўтрымлівае шмат [[архаізм]]аў (напрыклад, skórznie  — скураныя боты, tok  — від жаночага капелюшу, dziewiarz  — кальчужнік), запазычаньняў зь іншых славянскіх моў (напрыклад, [[гарадзішча (археалягічны аб’ект)|гарадзішча]], [[каравай]]) і [[нэалягізм]]аў, выкарыстаных у форме састарэлых выразаў (напр. kneź  — князь, podziomek  — падземак, witeź  — віцязь). Праца аўтара над раманам супала зь яго этнаграфічнымі дасьледаваньнямі і вывучэньнем прац [[Іяхім Лялевель|Іяхіма Лялевеля]] і [[Караль Шайноха|Караля Шайнохі]], якія аказалі ўплыў на творчасьць Крашэўскага.
 
Рукапісы «Старога паданьня» былі зьнішчаныя падчас [[Другая сусьветная вайна|II сусьветнай вайны]], у той час як першая (яшчэ чарнавая) вэрсія знаходзіцца ў варшаўскай [[Нацыянальная бібліятэка Польшчы|Нацыянальнай бібліятэцы]] (сыгнатура рукапісу III 6056).
* [http://monika.univ.gda.pl/~literat/stara/index.htm Тэкст раману на бачыне Віртуальнай бібліятэкі польскай літаратуры]
* [http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/stara-basn/ «Старое паданьне» на сэрвісе Wolne Lektury]
 
{{Гісторыя Польшчы (Крашэўскі)}}
 
[[Катэгорыя:Раманы Юзэфа Ігнацыя Крашэўскага]]
158 223

зьмены