Novaja Varta

Novaja Varta
Тэматыка	грамадзкая, навуковая, літаратурная
Пэрыядычнасьць	штогод
Краіна	Польшча
Адрас	Вільня
Заснавальнік	Беларуская студэнцкая карпарацыя «Скарынія»
Выдавец	рэдакцыя часопісу
Галоўны рэдактар	Кастусь Глінскі
Дата заснаваньня	1931 год
Дата закрыцьця	1934 год
Мова	Беларуская
Аб’ём	20—36 старонак

Nо́vaja Vа́rta — грамадзкі, навуковы, літаратурнны часопіс. Заснаваны ў лістападзе 1931 году ў Вільні Беларускай студэнцкай карпарацыяй «Scorinia». Выходзіў на беларускай мове лацінкай. З 1931 году галоўны рэдактар выданьня — Кастусь Глінскі, трэці нумар рэдагаваў Тамаш Грышкевіч. Друкарня Я. Левіна на Нямецкай вуліцы ў доме 22. Выйшлі 3 нумары. Выданьне спынена ў сувязі з самаліквідацыяй «Скарыніі» у 1934 годзе.

Зьмест

Аьсвятляў грамадзкую і культурна-асвьветніцкую дзейцасьць беларускіх студэнтаў, узьнімаў пытаньні нацыянальна-вызвольнага руху, супрацоўніцтва з польскімі студэнцкімі арганізацыямі. Меліся рубрыкі: «Ад рэдакцыі» і Хроніка.

Публікаваліся дыскусійныя матарыялы, у якіх разглядаліся розныя палітычныя кірункі разьвіцьця сусьветнага грамадзтва: Ян Зянюк — «Абавязак хвіліны»; Аўген Бартуль — «У дарозе да новага ладу» і «Адно з пытаньняў»; «Барацьба з інтэлектам».

Даследаваньні па гісторыі і літаратуры: Мікалая Шкялёнка — «Леў Сапега — вялікі канцлер літоўскі»; Антон Навіна — «Крытычныя моманты ў жыцьці Купалы і Коласа — паводле іх твораў».

Абмярковываліся падзеі культурна-грамадзкага жыцьця Заходняй Беларусі: «Чэцьверць веку існаваньня беларускай прэсы»; «Заходн-беларускія заўвагі. Прэса.»; «Наш спорт»; пра менскае радыё пад крыптанімам «Č» «Хваля 1105»:

	Праграма радыёвяшчаньня нейкая чужая — габрэйская, расейская ці іншая, але не беларуская, хоць і надаецца пераважна ў беларускай мове. Неяк мала вельмі ў ёй беларускага элементу. Толькі песьні народныя ў мастацкім выкананьні разаграюць душу.
—«Č»,

Таксама друкаваліся вершы, апавяданьні й пераклады: верш пад крыптанімам «ab» «Восень прыходзіць нанова…»; вершы Xвёдара Ільяшэвіча «У гарадзкім садзе» і «Месячная казка», апавяданьне Хведара Ільяшэвіча — «Бунт» й урывак з раману Джонатана Сўіфта «Вандроўкі Гулівера за няведамых краінах»; вершы «Тэрціны» Вячаслава Багдановіча пад псэўданімам «Віцяблянін»:

Цёмны блеск ў Тваіх вачох іграе, з Табой я сьню прыгожы сон, дзяўчына, погляд Твой мяне зьмяняе, аб шчасьці мроі абуджае ён і доўгі час тады жыву я снамі спатканьня нашага цудоўных дзён. Калі-ж расой, срэбрыстымі сьлязамі рассыплецца па небе нізка зор, успаміны тку вясёлкі паясамі зь іх спавіваю казачны узор. — Віцяблянін,

.

Крытыка, рэцэнзіі

Хроніка. «Новая варта» // Белару­скі звон : часопіс. — 1931, 30 лістапада. — № 23. — С. 4. З беларускае выдавецкае нівы.  (бел.) // Шлях моладзі : часопіс. — śniežań 1931. — № 12. — С. 15—16.</ref> M. K. Biełaruskija wydawieckija nawinki. «Novaja Varta», časopiś biełaruskaj studenskaj korporacyi «Skorinia», № 1, listapad 1931 h.  (бел.) // Biełaruskaja krynica : газэта. — 7 śniežnia 1931. — № 40. — С. 2. З студэнскага жыцьця.  (бел.) // Беларуская крыніца : газэта. — 17 сьнежня 1931. — № 41. — С. 3. J. Zieniuk. 13.XII.31 h.  (бел.) // Novaja varta : часопіс. — krasavik 1932. — № 2. — С. 15—18. А. В-іч. Гумарысты, ці інтэлектуальныя банкруты. // Беларускі звон : газэта. — 1931. — № 24. — С. 2—3.

Z hazet. «Novaja varta».  (бел.) // Беларуская крыніца : газэта. — 1 traŭnia 1932. — № 17. — С. 3. Куды ідзеш, беларускі студэнце? // Золак : орган маладой беларускай сацыялістычнай думкі. — 1933, студзень. — № 1. — С. 2—7. В. Войтэнка. Вітаўт Тумаш. Выясьненьне. // Золак : орган маладой беларускай сацыялістычнай думкі. — 1934, сакавік. — № 1 (4). — С. 15. Polonofiły i maskafiły. Na bieražkoch «Novaj varty» i «Асвы». «Białorusini-polacy» «zawiešwajucca».  (бел.) // Беларуская крыніца : газэта. — 22 krasavika 1934. — № 18 (563). — С. 2. j-n. Biełarus pavinien pracavać pieradusim dla Biełarusi.  (бел.) // Шлях моладзі : часопіс. — 1934, травень. — № 5 (65). — С. 11—12.

Літаратура

Сяргей Чыгрын. Унікальны здымак сяброў Беларускага студэнцкага саюзу. // Czasopis : грамадзка-культурны часопіс. — Białystok: 2023, 21 сакавіка. — ISSN 1230-1876. Г. В. Бабкін. Беларускі студэнцкі саюз. // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т.. — Мн.: 1993 Т. 1: А — Беліца. — С. 453.

Сяргей Ёрш, Арсень Ліс. «Новая Варта» («Novaja Varta»). // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т.. — Мн.: 2000 Т. 11: Мугір — Паліклініка. — С. 363. Сяргей Ёрш, Арсень Ліс. «Новая Варта» («Novaja Varta»). // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т.. — Мн.: 1999 Т. 5: М — Пуд. — С. 329.

Вонкавыя спасылки

Часопіс «Novaja Varta». Бібліятэка Акадэміі навук Летувы імя Ўрублеўскіх. — (па-летувіску: Lietuvos mokslų akademijos Vrublevskių biblioteka (LMAVB). Žygimantų g. 1, LT-01102 Vilnius). Часопіс «Novaja Varta». Беларуская палічка. — беларуская электронная бібліятэка.

Novaja varta, 1931 Беларуская літаратурная спадчына. Часопісы 1919–1939 гг. Нацыянальная бібліятэка Беларусі. Novaja varta, 1932 Беларуская літаратурная спадчына. Часопісы 1919–1939 гг. Нацыянальная бібліятэка Беларусі.