Лужныя мэталы

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку

Лу́жныя мэта́лы[1] — хімічныя элемэнты, якія складаюць галоўную падгрупу І групы пэрыядычнай сыстэмы: літ, натар, поташ, рубід, цэз, франц.

Апісаньне[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

На зьнешнім энэргетычным узроўні лужныя мэталы маюць адзін s-электрон. Лужныя мэталы маюць блізкія фізычныя і хімічныя ўласьцівасьці, якія заканамерна зьмяняюцца з узрастаньнем атамнага нумару[2].

У свабодным выглядзе лужныя мэталы — сьветлыя, мяккія, хімічна актыўныя мэталы. Хімічная актыўнасьць расьце з узрастаньнем атамнага нумару. Валентнасьць: 1. Ступень затляненьня ў злучэньнях: +1. Большасьць соляў лужных мэталаў добра рашчыняюцца ў вадзе. Гідраксыды лужных мэталаў зьяўляюцца лугамі.

Атамны

нумар

Назва Электронная

канфігурацыя

r

г/см³

t°пл.

°C

t°кіп.

°C

Атамны

радыюс,

нм

Ступень

затляненьня

3 Літ Li [He] 2s1 0,531 180,5 1347 0,157 +1
11 Натар Na [Ne]3s1 0,97 97,9 882,9 0,191 +1
19 Поташ K [Ar] 4s1 0,859 63,65 774 0,236 +1
27 Рубід Rb [Kr] 5s1 1.53 38,4 688 0,253 +1
55 Цэз Cs [Xe] 6s1 1,88 28.4 678 0,274 +1
87 Франц Fr [Rn] 7s1
+1

 Хімічныя ўласьцівасьці[3][рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

1.   Даволі актыўна ўзаемадзейнічаюць з вадою:

2Na + 2H2O = 2NaOH + H2­

2Li + 2H2O = 2LiOH + H2­

2.   Рэагуюць з кісьлямі:

2Na + 2HCl = 2NaCl + H2­

3.   Рэагуюць з тленам:

4Li + O2 = 2Li2O(тленак літу)

На паветры лужныя мэталы хутка затляняюцца. Таму іх захоўваюць у арганічных рашчыньніках.

4.   У рэакцыях зь іншымі немэталамі атрымліваюцца бінарныя злучэньні: 

2Li + Cl2 = 2LiCl(галагеніды)

2Na + S = Na2S(сульфіды)

2Na + H2 = 2NaH(гідрыды)

6Li + N2 = 2Li3N(нітрыды)

2Li + 2C = 2Li2C2(карбіды)

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg Лужныя мэталысховішча мультымэдыйных матэрыялаў