Джамаль Хашогжы

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Джамаль Хашогжы
Jamal Khashoggi in March 2018 (cropped).jpg
Дата нараджэньня 13 кастрычніка 1958(1958-10-13)
Месца нараджэньня Мэдына, Саудаўская Арабія
Дата сьмерці 2 кастрычніка 2018(2018-10-02)[1] (59 гадоў)
Месца сьмерці Consulate General of Saudi Arabia in Istanbul[d], Стамбул, Турэччына
Прычына сьмерці забойства[2]
Грамадзянства Саудаўская Арабія[3][4][5][6]
Альма-матэр Indiana State University[d] і Індыянскі ўніверсітэт[d]
Занятак журналіст і палітычны публіцыст
Жанры сацыякрытык[d]
Узнагароды
Сайт https://jamalkhashoggi.com/

Джама́ль Ахма́д Хамза́ Хашо́гжы[7][a] (араб. جمال خاشقجي‎, 13 кастрычніка 1958, Мэдына, Саудаўская Арабія — 2 кастрычніка 2018, Стамбул, Турэччына) — журналіст, аглядальнік і пісьменьнік з Саудаўскай Арабіі.

Жыцьцяпіс[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Пляменьнік саудаўскага бізнэсоўца Аднана Хашогжы. У 1982 годзе скончыў дзяржаўны ўнівэрсытэт Індыяны (ЗША), пасьля чаго супрацоўнічаў з рознымі саудаўскімі выданьнямі, у прыватнасьці двойчы быў галоўным рэдактарам уплывовай штодзённай газэты Аль-Ватан.

Выгнаньне[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Атрымаў вядомасьць як крытык улады Саудаўскай Арабіі, у прыватнасьці спадчыннага прынца Мухамэду ібн Салмана, які займае пасаду віцэ-прэм’ера і міністра абароны краіны. Выступаў супраць перасьледу актывістаў, а таксама з крытыкай зьнешняй палітыкі краіны ў дачыненьні да Емэну, Эгіпту, Канады.

У сьнежні 2016 году ўлады Саудаўскай Арабіі забаранілі яму займацца журналістыкай за адкрытую крытыку Дональда Трампа[8] У верасьні 2017 году ён выехаў у ЗША, дзе вёў калёнку ў Washington Post. У ёй ён усё больш адкрыта выступаў супраць спадчыннага прынца Мухамэда ібн Салмана.

Зьнікненьне[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

2 кастрычніка 2018 году Джамаль Хашогжы накіраваўся ў консульства Саудаўскай Аравіі ў Стамбуле. Яму спатрэбілася атрымаць дакумэнт, неабходны для паўторнага шлюбу. Яго нявесьце Хаціджэ Джэнгіз не дазволілі зайсьці ў памяшканьне. Яна чакала яго да паўночы, аднак Джамаль так і не выйшаў з консульства[9].

Турэцкая паліцыя заявіла, што Хашогжы «жорстка катавалі, забілі, а яго цела пасеклі на часткі» ў консульстве. Пазьней дарадца прэзыдэнта Эрдагана Ясін Актай, прадстаўнікі паліцыі і міністар па справах ЭЗ Амэр Чэлік заявілі, што ў апэрацыі па ліквідацыі Хашогжы было задзейнічана 15 саудаўскіх агентаў[10].

Афіцыйная пазыцыя саудаўскага ўрада заключалася ў тым, што Хашогжы хутка пакінуў будынак консульства. У прыватнасьці гэты пункт гледжаньня 5 кастрычніка 2018 году выказаў прынц Мухамэд ібн Салман у сваім інтэрвію агенцтву Bloomberg, заявіўшы, што ён «выйшаў назад праз некалькі хвілін альбо за гадзіну»[11].

У Дзяржаўным дэпартамэнце ЗША і Міністэрстве замежных спраў Турэччыны выказалі занепакоенасьць знікненьнем Хашогжы, заклікаўшы Саудаўскую Аравію да супрацоўніцтва дзеля вызначэньня яго месцазнаходжаньня[12][13]. Прэзыдэнт Турэччыны Рэджэп Таіп Эрдаган заявіў аб тым, што ўзяў пад асабісты кантроль справу аб зьнікненьні Хашогжы, назваўшы яго сваім сябрам і змагаром за свабоду думкі[14].

Праз 18 дзён пасьля зьнікненьня Хашогжы ўлады Саудаўскай Арабіі праз дзяржаўнае інфармацыйнае агенцтва абвясьцілі, што журналіст загінуў у выніку «бойкі» з людзьмі, якіх ён сустрэў у консульстве. Таксама пракуратура паведаміла аб затрыманьні 18 падданых Саудаўскай Арабіі, якія паспрабавалі «схаваць тое, што здарылася»[15][16][17][18]. У той жа час кароль Саудаўскай Арабіі падпісаў загады аб вызваленьні ад пасад шэрагу вышэйшых супрацоўнікаў Службы агульнай выведкі, а таксама аб стварэньні адмысловага камітэту па яе рэфармаваньні і выразным вызначэньні паўнамоцтваў[19][20][21][22][23].

25 кастрычніка 2018 году пракуратура Саудаўскай Арабіі прызнала, што забойства Хашогжы было не выпадковым, а наўмысным[24]. 30 кастрычніка пракуратура Турэччыны заявіла, што журналіст быў задушаны пры ўваходзе ў кансулят[25]. Было адзначана, што саўдыты не адказалі на зададзеныя турэцкім бокам пытаньні аб наяўнасьці пляну, імёнаў мясцовых саўдзельніка злачынцаў і месцазнаходжаньні цела журналіста.

Заўвагі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Міжнародны фанэтычны альфабэт: xaːˈʃoɡʒi — шэраг СМІ падаваў прозьвішча памылкова: Хашогі, Хашогджы, Хашокджы

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Jamal Khashoggi: Turkey says journalist was murdered in Saudi consulateBBC News, 2018.
  2. ^ https://www.spa.gov.sa/viewstory.php?lang=en&newsid=1841715
  3. ^ https://www.nbcnews.com/news/world/saudi-arabia-acknowledges-jamal-khashoggi-died-consulate-says-18-detained-n922336
  4. ^ http://www.nytimes.com/2011/01/30/business/global/30davos.html?pagewanted=all
  5. ^ http://www.nytimes.com/2013/09/29/world/middleeast/israel-and-others-in-mideast-view-overtures-of-us-and-iran-with-suspicion.html
  6. ^ http://www.nytimes.com/2010/11/22/world/middleeast/22saudi.html
  7. ^ Захад ня верыць у выпадковую сьмерць Хашогжы // Тэлеканал «Белсат», 22 кастрычніка 2018 г. Праверана 4 лістапада 2018 г.
  8. ^ Osborne Samuel (5 December 2016) Saudi Arabia bans journalist for criticising Donald Trump. The Independent.
  9. ^ Turkish police suspect Saudi journalist Khashoggi was killed at consulate. Middle East Eye.
  10. ^ Eyüp Serbest Parçalayıp 15 kişiye taşıttılar. Hürriyet.
  11. ^ Stephanie Flanders, Vivian Nereim, Donna Abu-Nasr, Nayla Razzouk, Alaa Shahine and Riad Hamade (5 October 2018) Saudi Crown Prince Discusses Trump, Aramco, Arrests: Transcript. Bloomberg.
  12. ^ Statement by Secretary Pompeo on Journalist Jamal Khashoggi. Дзяржаўны дэпартамэнт ЗША (8 October 2018). Праверана 9 October 2018 г.
  13. ^ Statement of the Spokesperson of the Ministry of Foreign Affairs, г Hami Aksoy, in Response to a Question Regarding Saudi Citizen and Journalist Г Jamal Khashoggi. Міністэрства замежных спраў Турэччыны (9 October 2018). Праверана 9 October 2018 г.
  14. ^ Erdoğan: «Turkey has closed the chapter of the IMF not to open it again». Прэзыдэнт Турэччыны (7 October 2018). Праверана 9 October 2018 г.
  15. ^ Генэральны пракурор: Папярэднія вынікі расьсьледаваньня па пытаньні грамадзяніна Джамала Хашогжы паказалі, што ён загінуў. Расьсьледаваньне гэтай справы працягваецца. У ім фігуруюць 18 грамадзян Саудаўскай Аравіі. Saudi Press Agency (20 октября 2018). Праверана 20 октября 2018 г.
  16. ^ Афіцыйная крыніца: Каралеўства прыняло неабходныя меры для высьвятленьня праўды ў пытаньні грамадзяніна Джамала Хашогжы і абяцае прыцягнуць усіх датычных асоб да адказнасьці. Saudi Press Agency (20 октября 2018). Праверана 20 октября 2018 г.
  17. ^ Саудовская Аравия признала гибель журналиста Джамаля Хашогджи в стамбульском консульстве. Он якобы умер в результате драки. Meduza (20 октября 2018). Праверана 20 октября 2018 г.
  18. ^ Саудовская Аравия признала смерть Хашогги, задержаны 18 человек. BBC RussianПраверана 20 октября 2018 г.
  19. ^ Королевский указ об освобождении замглавы Службы общей разведки Ахмеда Асири от должности. Saudi Press Agency (20 октября 2018). Праверана 20 октября 2018 г.
  20. ^ Королевский указ об отставке ряда офицеров Службы общей разведки. Саудовское информационное агентство (20 октября 2018). Праверана 20 октября 2018 г.
  21. ^ Служитель Двух Святынь распорядился сформировать межведомственный комитет, возглавляемый наследным принцем для реструктуризации службы общей разведки, модернизации ее правил и положений и четкого определения полномочий. Saudi Press Agency (20 октября 2018). Праверана 20 октября 2018 г.
  22. ^ В Саудовской Аравии освободили от должности замглавы службы общей разведки. РИА Новости (20 октября 2018). Праверана 20 октября 2018 г.
  23. ^ Саудовский король поручил точно определить задачи разведки. РИА Новости (20 октября 2018). Праверана 20 октября 2018 г.
  24. ^ https://www.newsru.com/world/25oct2018/prednamer.html
  25. ^ Пракуратура Турэччыны пра забойства Хашогжы: Задушылі пры ўваходзе ў консульства, Эўрарадыё