Грацкі ўнівэрсытэт імя Карла і Франца

Грацкі ўнівэрсытэт імя Карла і Франца
па-нямецку: Karl-Franzens-Universität Graz
Лягатып
Заснаваны	1585
Рэктар	Peter Riedler[d]
Месцазнаходжаньне
Горад	Main building of the University of Graz[d], Грац, Аўстрыя
Краіна	Аўстрыя
Знаходзіцца ў складзе	Утрэхцкая сетка[d], Куімбрская група[d], Асацыяцыя эўрапейскіх унівэрсытэтаў[d], Навукова-інфармацыйная служба[d], ArXiv.org[d], ORCID[d], Кааліцыя па паляпшэньні ацэнкі дасьледаваньняў[d], ASEA-UNINET[d], Кансорцыюм аўстрыйскіх акадэмічных бібліяітэк[d], Міжнародная асацыяцыя ўнівэрсытэтаў[d], Arqus European University Alliance[d] і Alps-Adriatic Rectors' Conference[d]
Вэб-сайт	uni-graz.at/de/ (ням.) uni-graz.at/en/ (анг.)
Грацкі ўнівэрсытэт імя Карла і Франца ў Вікісховішчы

Грацкі ўнівэрсытэт імя Карла і Франца (па-нямецку: Karl-Franzens-Universität Graz) — аўстрыйская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова і унівэрсытэт у месьце Грац, заснаваны ў 1585 годзе.

Гісторыя

Грацкі ўніверсітэт быў заснаваны ў 1585 годзе вялікім ваяводам Карлам II. Зьяўляецца другім па часе заснаваньня ўнівэрсытэтам Аўстрыі. Большую частку свайго існаваньня быў часткаю каталіцкай царквой і быў зачынены ў 1782 годзе царом Язэпам Другім, які спрабаваў атрымаць кантроль над навучальнымі ўстановамі. Язэп Другі пераўтварыў яго ў ліцэй для падрыхтоўкі прыслугі і мэдыцынскае службы. У 1827 годзе Франц Другі аднавіў стан унівэрсытэту, што адлюстравана ў яго поўнай назьве. Праз 20 гадоў пасьля аднаўленьня асноўныя прынцыпы функцыянаваньня ўнівэрсытэта былі перагледжаны ў адпаведнасьці зь ідэямі, якія выказаў Вільгельм Гумбальт. Факультэт каталіцкай тэалёгіі быў захаваны, але стаў усяго толькі адным з шасьці факультэтаў.

Людвіг Больцман двойчы быў прафэсарам у Грацкім унівэрсытэце (1869—1873 і 1876—1890), распрацоўваючы сваю статыстычную тэорыю. Нобелеўскі ляўрэат Ота Леві выкладаў у Грацкім унівэрсытэце з 1909 па 1938 год. Нобелеўскі ляўрэат 1936 года Віктар Франц Гес скончыў Грацкі ўнівэрсытэт і выкладаў у ім (1920—1931, 1937—1938). Нядоўгі час у 1936 годзе рэктарам унівэрсытэта быў Эрвін Шрэдынгер.

Разам з Тэхнічным унівэрсытэтам Граца ўнівэрсытэт удзельнічае ў каапэрацыйным праекце NAWI Грац, у рамках якога значная частка факультэта прыродазнаўства і адпаведныя роднасныя падраздзяленьні Тэхнічнага ўнівэрсытэта праводзяць сумесныя дасьледаваньні і навучаньне. У зімовы сэмэстар 2006/07 стартавалі сумесныя праграмы навучаньня ў вобласьці хіміі, малекулярнай біялёгіі і глебазнаўства. Распрацоўваюцца сумесныя навучальныя праграмы па матэматыцы і фізыцы.

Унівэрсытэт уваходзіць у асацыяцыю ўнівэрсытэтаў Эўропы Утрэхцкая сетка.

Вядомыя прафэсары

Сьпіс вядомых прафэсараў навучальнае ўстановы ў месьце Грац:

• Людвіг Больцман — прафэсар матэматычнай фізыкі (1869—1873), фізыкі (1876—1890)
• Вальтэр Нэрнст, ляўрэат Нобэлеўскай прэміі па хіміі 1920 года — (1886)
• Франц Ксавер Глюбэк — аграном.
• Фрыц Прэгль, ляўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі 1923 года — (1913—1930)
• Юліус Вагнер-Яўрэг, ляўрэат Нобэлеўскай прэміі па фізыялёгіі ці мэдыцыне 1927 года — (1889—1893)
• Эрвін Шродзінгер, ляўрэат Нобэлеўскай прэмія ў галіне фізыкі 1933 года — прафэсар тэарэтычнай фізыкі (1936—1938)
• Ота Леві, ляўрэат Нобэлеўскай прэміі па фізыялёгіі ці мэдыцыне 1936 года — (1909—1938)
• Віктар Франц Гес, ляўрэат Нобэлеўскай прэмія ў галіне фізыкі 1936 года — прафэсар фізыкі (1920—1931, 1937—1938)
• Карл Фрыш, ляўрэат Нобэлеўскай прэміі па фізыялёгіі ці мэдыцыне 1973 года — (1946—1950)
• Генрых Фелікс Шмід, прафэсар славянскай філялёгіі (1923—1938 і 1945—1948)
• Адольф Ярыш, прафэсар катэдры скурных і вэнэрычных хвароб мэдыцынскага факультэта, упершыню апісаў рэакцыю ў хворага, названую рэакцыя Ярыша — Герксгеймера.
• Леапольд Пэбаль, прафэсар хіміі.
• Нікола Тэсла, фізык, інжынэр, вынаходнік у галіне электратэхнікі і радыётэхнікі.
• Ёзэф Шумпетэр, прафэсар палітычнай эканоміі. Выдатны эканаміст XX стагодзьдзя
• Леапольд Захер-Мазох, прыват-дацэнт у галіне юрыспрудэнцыі.
• Эдуард Рыхтэр, рэктар, прафэсар геаграфіі, гісторык, гляцыёляг

Факультэты

• Факультэт каталіцкай тэалёгіі
• Факультэт мастацтваў і гуманітарных навук
• Факультэт правазнаўства
• Факультэт прыродазнаўства
• Факультэт грамадзкіх і эканамічных навук
• Факультэт экалёгіі, краязнаўства і адукацыі

Вонкавыя спасылкі

Грацкі ўнівэрсытэт імя Карла і Франца — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў

• Старонка ў сеціве  (анг.),  (ням.)
• Зпіса пра ўнівэрсытэт у Грацы  (анг.)