Вайніслаў Савіч-Заблоцкі

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Вайніслаў Савіч-Заблоцкі
па-польску: Sawicz-Zabłocki, Wojnisław Kazimierz
Вайніслаў Савіч-Заблоцкі, 1879 (cropped).jpg
Асабістыя зьвесткі
Псэўданімы Грамадзянін зь Белай Русі, Paweł, Zawisza, Полоцкий Гаврило, Comte Soulima; крыптонім: W.K.S.S.Z.
Нарадзіўся 15 сакавіка [ст. ст. 3 сакавіка] 1850 (паводле іншых зьвестак у 1849)
маёнтак Панчаны, Дзісенскі павет, Віленская губэрня (цяпер — Міёрскі раён Віцебскай вобласьці)
Памёр пасьля 1893
?
Літаратурная дзейнасьць
Род дзейнасьці пісьменьнік
Гады творчасьці 1868—1893
Жанр паэт, празаік, публіцыст
Мова беларуская мова, француская мова, польская мова, расейская мова
Дэбют «Праўдападобная гісторыя»(пол.) (1871)
Значныя творы «Аповесць пра мае часы»(пол.) (1876),
Wikisource-logo.svg Творы ў Вікікрыніцах
Творы на сайце Knihi.com

Вайніслаў Савіч-Заблоцкі ( 15 сакавіка [ст. ст. 3 сакавіка] 1850, маёнтак Панчаны, Дзісенскі павет, Віленская губэрня (цяпер — Мёрскі раён Віцебскай вобласьці) — пасьля 1893, ?) (па-польску: Sawicz-Zabłocki, Wojnisław Kazimierz) — публіцыст, удзельнік вызваленчага руху. Адзін з пачынальнікаў рэвалюцыйнага дэмакратызму на Беларусі.

Жыцьцяпіс[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Бацька, Канстанцін Станіслаў Вікенцьевіч. Маці, Станіслава Іванаўна з роду Сьвятаполк-Мірскіх (у архіўных дакумэнтах называецца Мірскай). Войслаў з маленства выхоўваўся ў дзеда Вікенція Заблоцкага ў маёнтку Мікалаева Гарадоцкага павету Віцебскай губэрні (цяпер Шумілінскі раён). Вучыўся ў Віленскай гімназіі й ва ўнівэрсытэтах Прагі, Ляйпцыгу, Страсбургу.

Далучыўся да руху нацыянальнага абуджэньня беларускага народа. Стваральнік і старшыня («галава») нацыянальна-асьветнага таварыства «Крывіцкі вязок» у Пецярбургу ў 1868 годзе. Суполку забаранілі, а Войслаў апынуўся пад наглядам паліцыі ў Варшаве. З 1875 за мяжою (Аўстра-Вугоршчына, Нямеччына, Эгіпет, Францыя, Бэльгія).

У 1887 вярнуўся на радзіму. Працаваў у рэдакцыі газэты «Виленский вестник» (1888–89). У 1889–91 жыў у маёнтку Губіна Лепельскага павету. З 1891 у Менску, пасьля ў Пецярбургу. Перапісваўся зь Янам Карловічам, Марыяй Канапніцкай, Аляксандрам Ельскім, Міхаілам Драгаманавым, Пятром Лаўровым і інш.

Творчасьць[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Аўтар сатырычнай паэмы «Праўдападобная гісторыя», аповесьці «Каракозаў», драмы «Капернік» і інш. (1870—1873). У 1873 прыслаў у часопіс «Вестник Европы» беларускія вершы — «З чужбіны», «У роднай зямлі» і «Да перапёлкі». У паэме пра Беларусь пярэдадня 1863 «Аповесьць пра мае часы» (1876), аповесьці «Полацкая шляхта» (1885) і нарысе «Шчаслівейшая Марыся» (1892) шмат беларускамоўных і этнаграфічна-фальклёрных матэрыялаў. Выдаваў газэты на польскай і францускай мовах. Супрацоўнічаў у многіх францускіх, нямецкіх і польскіх газэтах і часопісах.

Яго рукапісная спадчына знаходзіцца ў бібліятэцы Ягелонскага ўнівэрсытэту ў Кракаве[1], Нацыянальнай бібліятэцы Варшавы[2], Цэнтральнай Бібліятэкі Акадэміі Навук Літвы ў Вільні[3], Дзяржаўным гістарычным архіве Літвы [4], Інстытуце расейскай літаратуры (Пушкінскі дом) Расейскай акадэміі навук ў Санкт-Пецярбурзе[5].

Кнігапіс[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Рукапісы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Inwentarz rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej : nr 9001-10000. Cz. I, nr 9001-9500 / opracowała i przygotowała do druku Jadwiga Grzybowska. — Krakow: Państwowe wydawnictwo naukowe, 1977. — С. 128. — 326 с. — 1000 ас.
  2. ^ Нацыянальная бібліятэка ў Варшаве па-польску: Biblioteka Narodowa (Warszawa) , аддз. рукап., адз. зах. 7197, 7198;
  3. ^ ЦБ АН Літвы, аддз. рукап., ф. 9, адз. зах. 816; па-летувіску: Lietuvos mokslų akademijos Vrublevskių biblioteka
  4. ^ Дзяржаўны гістарычны архіў Літвы , ф. 378. Паліт. аддзю, 1887, спр. 93; ф. 1135; воп. 10, спр. 115, л. 137, 138, 153-156; па-летувіску: Lietuvos valstybės istorijos archyvas
  5. ^ ИРЛИ (Пушкинского Дома) РАН. ф. 273, воп. 1, спр. 521; ф. 274, воп. 1, спр. 399, л. 166; ф. 293, воп. 1, спр. 1396; ф. 572, воп. 1, спр. 213;

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg Вайніслаў Савіч-Заблоцкісховішча мультымэдыйных матэрыялаў